Bundan altmış sene evvel bir öğrenci olarak girmiş olduğum bu irfan yuvasının 100. yılını kutlamak için yaptığımız bu mesut toplantıyı açmak şerefi bana verildiği için çok bahtiyarım. 100 yıldan beri, milletimize ve memleketimize ışık tutan, mensupları, adı gibi vefalı olan bu büyük ailenin yaşlı bir ferdi olmak ve bu sıfatla konuşmak, bir fani için büyük bir şereftir. Bana bu şerefi verenleri teşekkürü borç sayıyorum. 100 yıl evvel ilk idadi mektebi olarak kurulmuş olan lisemiz, tarihimizin önemli bir dönüm noktasının sarsılmaz bir abidesi, anıtıdır. Tanzimat ve sonrası, bazılarının yanlış olarak vasıflandırdıkları gibi, batılaşma ve yeni bir medeniyete uygarlığa geçme değildir. Tanzimat, Türklerin Devlet kurduklarından beri var olan ve yaşadıkları devirlere hizmet eden medeniyetlerinin, her zaman mevcut bulunan ilim ve irfan müesseselerinin bir rönesansından ibarettir. Türk Devletleri ve milleti, bazılarının zannettiği gibi, sonradan şekil değiştirerek ve yeni müesseseler kurarak medenileşmiş değildir. Türk Devletleri ve Milleti her zaman medeni müesseselere sahiptir. Tanzimat ve sonrası, milletimizin müesseselerini zamanın icaplarına göre yenilemek sureti ile hayatiyetini ve tekamül kanunlarına uyabilme kudretini göstermesinden ibaret olan ve her medeni milletin hayatında görülen bir olaydır.

---