Miladi 9'uncu asırdan 20'nci asra kadar devam eden (1100 senelik) geniş bir zaman diliminde ahlak ve dünya görüşümüzü merak eden Araplar ile Avrupalılar, bu alanda birçok eserler ve seyahatnameler yayınlamıştır. Ben bu tür kitapları okurken kendi kendime şunu sordum: Her biri, ayrı bir pencereden Türkiye'yi seyretmekle birlikte, "ortak" sayılabilecek görüşlere de sahip olan bu eserlerin müellifleri şayet aynı yıllarda yaşamış olsalardı ve yuvarlak bir masa etrafına toplanıp da "ortaklaşa" bir eser yazsaydılar, o kitap acaba nasıl bir eser olurdu? İşte bu sorudan yola çıkarak, onların görüşlerini sistemleştirmek ve ortak olan yönlerini tespit ederek, hepsi için müşterek sayılabilecek görüşler içeren bir kitap hazırlamayı bu sebeple faydalı gördüm. Fakat şunu da gördüm ki Avrupalıların eserlerinde, yalnız hoşumuza gidecek güzel görüşler değil, aynı zamanda aleyhimizde olan tasavvurlar ve art niyetler de var. Bu sebeple, Türklerde Ahlak ve Dünya Görüşü konusunu incelerken, onların kasıtlı olarak aleyhimizde ortaya attığı (ve sergilenmesini meraklılarına havale ettiğim) iftiraları görmezden gelmek suretiyle, sadece olumlu yargılarından yola çıkarak bunlar arasında "ortak" sayılabilecek değerlendirme ve hükümleri (konularına göre) düzenlemek düşüncesi, bu kitabın metodunu teşkil etmiştir. Kitabın amacına gelince: Giriş olarak, baş kısma koyduğum "tarih özeti"nden maksat, ele alınan konuların odak noktasını teşkil eden Türk kavramının hudutlarını belirlemek içindir. Özellikle son zamanlarda moda olan bir deyimle globalleşen dünya görüşüne ayak uydurmamıza dair tavsiyeler, esasen "kürre" şeklinde (= global) olan dünyamızı (coğrafya bakımından) küreleştirmeğe çalışmak, Amerika'yı yeniden keşfe çıkmak gibi "abesle iştigal" sayılır. Fakat "küreleştirmek"den maksat şayet "insan hakları" ve "ahlaki değerler" ise, Türk milleti olarak Avrupa'dan bizlerin değil, Avrupalıların bizlerden öğreneceği çok şey vardır. Nitekim elinizdeki kitap, bunu da ispata yöneliktir.

---