"Büyük Türk Dostu" Pierre Loti'yi doğumunun 150'nci yıldönümü olan 14 Ocak 2000'de, Türkiye'de, anlamlı bir törenle andık. Yirminci yüzyılın başlarında, Osmanlı İmparatorluğu'nun ömrünün son demlerini yaşadığı yıllarda, İmparatorluğu dağıtmak için "merhamet darbesi'ini vurmaya çalışan ülkelere -ki bunlar arasında kendi ülkesi Fransa başı çekmekteydi- karşı çıkarak Türklerin mağdur edilmiş bir millet olduğunu anlatmaya çalışan Loti'yi uzun yıllardan beri unutulmuşluğun girdabından çekip çıkartmak bizlerin üzerine düşen bir borçtu. Türk milletinin kadirşinaslığını ifade edebilmenin en iyi yolu, artık "Loti Yılı' olarak kutladığımız 2000 yılında, yazarın Türk milleti için ifade ettiği önemi ortaya koyacak şekilde gerçekleştirdiğimiz çeşitli faaliyetlerle kendisini genç nesillere tanıtmaktır. Pierre Loti, anavatanı olan Fransa' da genel olarak yazarlık yönüyle tanınır. Fransız Akademisi'nde Emile Zola'yı alt ederek elde ettiği üyelik sandalyesi ile Aziyade, İzlanda Balıkçısı, Madam Krizantem gibi romanları, Günlüğü ve bir deniz subayı olarak gezdiği ülkelere ilişkin seyahat yazılarıyla hatırlanır. Daha mütevazı bir düzeyde kalan fotoğrafçılığı, ressamlığı ve evi de Loti'nin sanatçı kişiliğini tanımlayan nitelikleri olarak sayılır. Oysa onun en az diğer özellikleri kadar karakteristik olan, fakat nedense önemsenmeyen bir güçlü yanı da, gönül verdiği Türk halkının yanında yer alarak militanca verdiği siyasi mücadeledir. Biz, Loti'yi, zengin ve çok yönlü kişiliğinin tamamını göz önüne alarak takdir ediyor ve onu bugüne ve gelecek nesillere bütünüyle intikal ettirmek istiyoruz. Loti, bu bağlamda yayımladığı kitapların yanı sıra, çeşitli mektuplarıyla da mücadelesini Fransız kamuoyuna duyurmaya çalışmıştır. Fransız siyaset

---