Topkapı sarayının bugünkü sınırlarının bulunduğu alan, İstanbul'un en eski yerleşme bölgesidir. İlkçağ tarihçilerinden Romalı Plinus, bu alanda M.Ö. IX. yüzyılda Likus adında bir şehir bulunduğunu yazar. Asıl Bizans şehrinin tarihi Megaralıların bir koloni kurmak için yola çıkıp buraya yerleşmeleriyle başlar ki, bu da bir efsaneye dayanır. Megaralıların başkanlarının adı Bizas olduğu için, onun adına izafeten burada kurulan şehre Bizans adı verilir. Balıkçılık yüzünden önemli bir ticaret merkezi haline gelen Bizans, Med savaşları sırasında İranlıların eline geçer. 479 tarihinde Platea savaşında Isparta Kralı Pavzanyüz burasını geri alır, daha sonra Isparta-Atina mücadeleleri, Makedonya kralı Filip'in hücumları burada etkisini gösterir. Fakat bütün bu saldırıları Bizanslılar kurnaz bir siyaset yolu izleyerek atlatırlar ve varlıklarını koruyabilirler. Daha sonra Boğazlar meselesi sebebiyle 279 tarihinde Galatalılar Bizans'ı kuşatırlar. Bunlardan kurtulmak için Bizans vergi vermeyi kabul eder. Bu vergiyi sağlamak için de Boğazdan geçen gemilerden resim almaya başlar. Bu usulü hoş görmeyen Rodos, Bergama ve Bitinya hükümetleri Bizans'a savaş açıp yenilgiye uğratırlar. Romalılar devrinde Bizanslılar, yine siyasi manevralarla kendilerini korumaya çalışmışlardır. Fakat İmparator Septimseverius rakip tarafı tutan Bizans'a kızar, üç yıl burayı kuşatarak açlıktan birbirlerini yiyecek kadar kötü duruma düşen şehri zapt eder ve halkı kılıçtan geçirir. Septimseverius, bu şehri yeniden kurarak, tiyatro, hipodrom, saraylar ve hamamlar yaptırıp çok sevdiği oğlu Karakalla'nın öteki adı olan Antonius adına şehre, Augusto Antonina adını verir. Nihayet Kostantin burasını kuşatır, surlar yeni yapıldığı için, fazla direnmeden çabuk yıkılır ve şehri kolayca zapt eder. Kostantin, buranın önemini herkesten daha iyi görüp takdir ettiği için, şehri bu mıntıkanın sınırları dışarısına yayarak Kostantinopolis'i kurar. Buraya kadar özet olarak bahsettiğimiz kısım, bugün Sarayburnu denen ve İstanbul'un yedi tepesinden birincisi olan Topkapı Sarayının kapladığı alanın Osmanlılara kadar olan tarihidir…

---