Kanun vâzıının en mühim vazifesi adâletl tesis etmektir. Kanunlar beşeri ihtiyacın değişen vasıflarını uhdesinde toplarken, kanun yürütülmesine memur olan hâkimler de vazife ve salâhiyetleri dahilinde olan dâvaları cemiyetle ve ferdin iç âleminde mütalâa ederek tez, antitez ve sentez kalıplarında kimyevi bir tertip gibi neticeye bağlarlar. ,
Hâkimlerin vazifesi yalnız müsbet âlemin tezahürlerine değil aynı zamanda insanın bilinmeyen iç âlemine nüfuz etmek olduğundan son derecede zordur, ihtilâflarla dolu cemiyet hayatını düzene koymak, haklıyı haksızı tefrik etmek, dâvaların âdilâne bir şekilde tecellisini sağlamak için kanun vâzıı tâbiri caiz ise içtimai tesanüdün formülleıini ihtiva eden maddelerle hak ve adaletin tecellisini istiyen insanlara ve en kutsi vazifeyi ifa ile bu isteği yerine getirecek hâkimlere bir çok kanunlarla mehaz göstermiş, isfikamof ve yolunu usul kanunlarile aydınlatmıştır.
Usûl kanunları: Bilumum kanunları dinamik bir hale inkılâp ettiren, hakkın nasıl isilhsa! edileceğini izah eden ve hak mefhumunun tezâhürüne vesile olan prensiplerden müteşekkildir...

---