Günümüzde hayatımızın bir parçası olan belediye zabıtasının kökeni Osmanlı dönemi İhtisap Kurumuna dayanır. Osmanlı'da sistematik bir kimlik kazanan İhtisap Teşkilatının izlerini ise İslam'ın ilk yıllarında bulmak mümkündür. O dönemde ve sonrasında şehirde zabıtanın görevlerine benzer görevleri yerine getiren kişiye muhtesip (sorguya ve hesaba çeken) denirdi. Muhtesip, iyiliği emretmek, kötülükten de men etmekle görevliydi. Bu ilke doğrultusunda suçluları cezalandırdığı gibi cadde ve sokakların temizliğine bakar, yollarda yayaların gidip gelmelerini engelleyen durumları giderir, hamalların ve taşıt araçlarının aşırı yük almalarını önler, yıkılma tehlikesinde olan yapıları yıktırmakla yolcuların başına gelebilecek tehlikeyi engeller, okullarda ve başka öğretim kuruluşlarında öğrenciyi şiddetle döven öğretmenleri cezalandırarak halkın çıkarlarını gözetirdi. Ayrıca yiyecek içeceğe hile karışmamasını, eksik ölçü ve tartı kullanılmasını sağlamak gibi bütün belediyelere düşen görevleri de yerine getirmekle yükümlüydü. Muhtesipliğe Müslüman ileri gelenlerinden başkaları atanamazdı Osmanlı Devletinde İhtisap Ağası daha önceki İslam Devletlerinde görülerek kuruldu. Cumhuriyet döneminde 1930'da çıkarılan 1580 Sayılı Belediye Kanunu ile belediye görevlileri yeniden belirlendi ve belediye zabıtasının, belediye hizmetlerinin icra ve takipçisi olan özel bir hizmet zabıtası olması öngörüldü. 1956'da ise o güne kadar zaten var olan zabıta, müdürlük haline getirildi. 1984 yılında 3030 sayılı yasanın yürürlüğe girmesinden sonra bu zamana kadar şartlar değişmiş ve her geçen gün kültürün ve çağdaş teknolojinin hızla ilerlemesi nedeniyle Belediyelerin ve dolayısıyla da Belediye Zabıtasının gerek çeşitlilik gerekse de sayı bakımından artan nüfus çokluğu ve buna paralel olarak açılan işyerleri nedeniyle Belediyeler halkın sosyal ve ekonomik yaşantısının yükseltilmesi ve güvenliği bakımından çok önemli bir kuruluş durumuna getirmiştir. Bu anlamda belediyeler halen 10.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu ve 03.07.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 11 Nisan 2007 tarih ve 26490 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Belediye Zabıta Yönetmeliğine bağlı olarak görevlerini sürdürmektedirler.

---