Birinci Dünya Savaşı'nın 100'üncü senesini anma amacıyla küratörlüğünü Bahattin Öztuncay, tasarımını ise Yeşim Demir'in üstlendiği '1. Dünya Savaşı'nda İttifak Cephesi'nde Savaş ve Propaganda' sergisi Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi'nde (ANAMED) açıldı. Ömer M. Koç Koleksiyonu'ndan seçilen eserlerle arşiv malzemelerinin bulunduğu sergide Almanya, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, Bulgaristan ve Osmanlı Devleti'nin oluşturduğu İttifak Cephesi'nin propaganda kampanyaları, dönemin posterleri, kartpostalları ve tarihi dokümanları sergileniyor. İttifak Devletleri'nin savaş süresince gerçekleştirdiği sanatsal aktiviteler, karşılıklı ziyaretler ve eğitim alanındaki işbirliklere yer veren sergide Atatürk'ün bilinen ilk portresini çizen Wilhelm Viktor Krausz'un 1915-1916 yıllarındaki resim çalışmalarından oluşan 'Dünya Savaşında Türkiye'den Resimler ve Çizimler' isimli albümü de bulunuyor. Albüm aynı zamanda ziyaretçilerin detaylı incelemesi için dijital ortama da aktarıldı. 1. Dünya Savaşı'nda, İttifak Devletleri hanedan üyeleri ve ordu komutanları arasında kurulmuş olan "Silah Kardeşliği"nin ayrı dil, din ve geleneklerden gelen halklar arasında da mümkün olabildiğince geçerli kalabilmesi için propagandanın gücüne büyük ihtiyaç vardı. Dolayısıyla, Alman İmparatoru II. Wilhelm, Avusturya-Macaristan İmparatoru I. Franz Joseph, Osmanlı Sultanı Mehmed Reşad ve yaklaşık bir yıl sonra da aynı cepheye katılacak olan Bulgar Kralı I. Ferdinand'ın yan yana portreleri Almanya ve Avusturya şehirlerinde neredeyse günlük yaşamın bir parçası haline gelmişlerdi. Madalyalardan yardım rozetlerine, Kızılhaç bantlarından kartpostallara, porselen ve cam ev eşyalarından müzik notalarına kadar her yerde Osmanlı İmparatorluğu'nu simgeleyen motifler ve ay yıldızlı bayraklar Berlin'i ve bir zamanlar kuşatmalarla korku salmış oldukları Viyana sokaklarını süslüyorlardı. Dönemin tüm yazılı basınında, gazete ve dergilerde, kitaplarda, bayrak ve flamalarda, duvar afişlerinde "İttifak"ı simgeleyen resimler, fotoğraflar ve birbirinden renkli desenler, ülke yönetimlerinin değişebilen politik çıkarlarının halklar arasındaki ilişkileri nasıl inişlere veya çıkışlara sürükleyebileceğinin eşsiz kanıtları olarak tarihe geçmekteydiler. 1. Dünya Savaşı'nın 100. yılında, Vehbi Koç Vakfı ve Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi'nin ortak desteğiyle hazırlanan bu yayın ve eşlik eden sergiyle, "Savaş ve Propaganda"nın günümüzde de geçerliliği hiç azalmadan süregelen tarihî birlikteliği, çarpıcı bir şekilde gözler önüne serilmektedir.

---