Değerler manzumesi göz ardı edemeyeceğimiz bir husustur ve bunlar kendi içlerinde gruplandırılabilir. Topluma ait değerler ne derece mühim ise kişilik değerleri de en az onun kadar, hatta daha fazla mühimdir. Çünkü her bir değerin altında insan unsuru bulunmaktadır. Örnekleyecek olursak, sahip olduğu maddi değerler sebebiyle dünya kenti olmayı haketmiş olan Safranbolu'da bunca mimarı yapıyı meydana getirenler insanlar değil midir? Öyle olunca bir cami, bir ev ya da başka bir tarihi eser, onda emeği olaylarla doğru orantılı olarak değer kazanır. Mimar Sinan'sız Süleymaniye veya Selimiye denilemez. İnsan unsurunun, ölmekle cesedi ortadan kalkan hayvanlardan farklı tarafları olmalıdır. Kaldı ki, onların bile cinsleri içinde soyluları ayrı ayrı fişlenmekte, müzelerde ve laboratuvarlarda maketleri bulundurulmakta, hatta üzerlerinde tezler hazırlanmakta ve ilmi çalışmalar yapılmaktadır. İnsan, elbette ki daha farklı olmalı ve şuur sahibi olarak kayda değer bir hayat yaşamalıdır. Her insan aynı imkâna ve aynı birikime sahip olamaz, ama bilhassa İstanbul'da, mesela Turşucu Halil Sokağı denmişse, nesilden nesile intikal eden bu kişinin, sıradan biri olmaktan nasıl kurtulduğu üzerinde durulmalıdır. Bilinenler ve yaşananlar yazıya geçirilmekle kaybolmaktan kurtarılır. Mübalağa ifadeleri bir kenara bırakıldığında Osmanlı dönemindeki vakanüvislerin (günlük olayları anında kaydetmekle görevli elemanlar) yerlerinin her hangi bir şekilde doldurulamamış olması mühim bir eksikliğimizdir. Bir de, kişilerin hayatlarının yazılması halinde, başvurulacak kurum arşivlerinin ya bulunmaması, ya da sağlıklı olmaması çalışmalara sekte vermekte, zaman aşımı ile pek çok lüzumlu bilgi ve belge ortadan kalkmaktadır. Kurum arşivleri konusundaki bu devlet ihmalinin önü alınmadığı takdirde herhangi bir eleman, bünyesi içinde bulunduğu, her ay maaş aldığı kurumunun adını bile söyleyemeyecek hale gelirse şaşılmamalıdır.

---