Jean-Jacques Rousseau Fransız Devrimi'ni göremeden, ondan on bir yıl önce ölmüştür; öyleyken, Devrim'i başlatan odur. İnsan haklarını, zengin, fakir her yurttaşın devlet karşısında aynı özgürlüğe, aynı hakka sahip olması gerektiği görüşünü savunduğu yazıları gerek gününün insanları, gerekse dünya tarihinin daha sonraki nesilleri üzerinde muazzam bir etki yaratmıştır. Napoleon: "Rousseau olmasaydı Fransız Devrimi olmazdı" derken bunu en özlü biçimde belirtiyor. XIX. yüzyıl İngiliz devlet adamlarından Lord John Norley'in dediği gibi "Rousseau Avrupa fikir hayatına yeni bir kutsal kitap getirmiştir". Goethe de "Emile" için "Çocuk eğitiminin tabiattan doğan İncil'i" diyor. Rousseau'nun çocuk eğitimi üzerindeki görüşleri o kadar yeniydi ki aradan ikiyiz yıl aşkın bir zaman geçmiş olmasına rağmen bugün için bile yenidir. Fröbel, Pestalozzi, Montessori gibi büyük eğitimciler hep Rousseau'nun ışık tuttuğu yoldan gelmişlerdir. Rousseau, toplum sorunlarında olduğu gibi, çocuk eğitimi konusundaki görüşlerde de devrim yaratmıştır. "Deha deliliğe yakın bir ruh halidir" sözü belki tatsız bir şakadır ama içinde birazcık gerçek payı varsa o da dehanın bir coşkunluk, bir taşkınlık hali olduğunu belirtmesidir. Rousseau'nun hayatı baştan başa coşkun duygular, taşkın davranışlar içinde geçmiştir. Yalnız, korkunç dalgalar arasında sürüklenen bu deha, duygularıyla, düşünceleriyle, daima gerçeklere ulaşmış, türlü dertler, sıkıntılar içinde benliğini devam ettirme gücünü de almıştır. Jean - Jacques Rousseau 28 Haziran 1712'de Cenevre (İsviçre) de doğdu. Aile Fransız'dı. Dedelerden biri, Didier, çok eskiden Paris'ten gelip oraya yerleşmiş, 1555'te de Cenevre yurttaşı olmuştu. Rousseau'nun babası, Isaac saatçiydi; aynı zamanda dans dersleri de verirdi. Zevkine, eğlencesine düşkün, gamsız, bencil bir adamdı. Aklına eseni yapar, maceradan hoşlanırdı. Büyük servet sahibi olmak hülyasıyla türlü maceralara atılmış, bu arada İstanbul'a gelmiş, yıllarca kalmıştı.

---