Mustafa Kemal'in "Sakarya" adlı atına binip Çankaya sırtlarında dolaşan bu cesur iki kadın, Latife Hanım ve Fikriye Hanım, Türkiye'nin kurtuluş ve kuruluş günlerinde, kadınlar için cesaretin sembolü olmuşlardır. Çankaya Köşkü'nde, Milli Mücadele'de, zafer günlerinde ve Türk devriminin ilk yıllarında unutulmaz izler bırakmışlardır. Fikriye Hanım, Kurtuluş yıllarında cephe gerisinde hizmet almış ve bir kadın nefer gibi karargâh hizmetlerinde bulunmuş, uysal, fedakâr ve örnek bir Türk kadınıdır. "Aşıka maşuk sorulmaz," dercesine, "Gazi Paşa"sını delice sevmiş ve bu sevda yüzünden genç yaşında hayata veda etmiştir. Latife Hanım, sözünü ve gözünü budaktan esirgemeyen, biraz sert ve hırçın olmakla birlikte, cesur, zeki, kültürlü, çağdaş bir Türk kadınıdır. Türk kadınının sosyalleşmesinde model olmuş, dönemin tüm genç kadınları ona imrenip, onun gibi olmaya çalışmışlardır. "Mukaddes Paşa"sından ayrıldıktan sonra, hayatının sonuna kadar acı bir yalnızlık ve suskunluk içinde yaşamıştır. Mustafa Kemal'in hayatında büyük önem ve değer taşıyan bu iki kadının hayatları, çok sevdikleri "Paşa"ları uğrunda nihayet bulmuştur. Fikriye Hanım'ın kaybından yıllar sonra, Fikriye Hanım'dan hiç de hoş bahsedilmeyen bir mecliste, bu bahse karşılık Mustafa Kemal, "Ben Anadolu'ya geçtiğim zaman, idamıma karar verildiğini duyar duymaz, o genç ve güzel kız, o günün tehlikeli şartları içinde bana koştu geldi ...Anadolu'ya geldi ..." diyerek, Fikriye Hanım'ı yüceltmiştir. Latife Hanım için, yine yıllar sonra, hiç de hoş konuşulmayan bir mecliste Mustafa Kemal, "O bir hanımefendidir, her zaman da bir hanımefendi olarak kalacaktır!" diyerek ayrıldığı hayat arkadaşını yüceltmiştir.

---