Osmanlı'da Ulaşımın Serüveni II

Yazar : R. Sertaç Kayserilioğlu
İsbn : 9789944100557
Yayın Tarihi : Eylül, 2011
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 285
Ölçü : 23,5 x 31,5 cm
Yayınevi : İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü

Osmanlı'da toplu taşımacılığa yönelik ilk 'modern' adımlar deniz taşımacılığıyla, Sultan Abdülmecid'in kurduğu Şirket- i Hayriye aracılığıyla atılıyor. Şirket- i Hayriye'nin kurulmasındaki amaçlardan en önemlisi Adalar ve Boğaziçi'nde oturanların taşınmasından sorumlu vapurların yetersiz olması. Başka birtakım nedenler de olsa, meselâ şirketin kuruluşuna ilişkin hazırlanan mazbatada şehrin gelişimiyle alâkalı şöyle bir neden yer alıyor: "Boğaziçi'nde işleyen vapurların adedi artarsa Boğaziçi'ne olan rağbet de artacaktır ve bu da Boğaziçi'nin imarını sağlayacaktır.' Şirketin kuruluşuna dair aktarılması gereken çok unsur var ama uzatmamak adına, biraz ilgi çekici olanından bahsediverelim: Şirket- i Hayriye'nin kurulması ve 7 vapur alınması talep edilir ki bu vapurlardan biri Üsküdar- İstanbul (yani Eminönü), diğeri İstanbul- Beykoz, ikisi Anadolu yakası ve İstanbul- Sarıyer, üçü ise Rumeli yönünde çalışır ve ayrıca Boğaz'dan Karadeniz'e çıkmak isteyen gemileri çeken gemiler de mevcuttur. Şehir içi toplu taşıma araçlarının Osmanlı'daki tarihine bakıldığında, Galata ile Pera arasında açılan ve Sultan Abdülaziz tarafından yaptırılan tünel, önemli bir yer teşkil eder. Sultan Abdülaziz bu tünel için izin verirken 'halk ve tüccar için büyük kolaylıklar geleceğini' düşünüyor. 1869 tarihli fermanda geçen ifade şu şekilde: "Galata'dan Beyoğlu'na tahte'l arz (yeraltından) öyle bir yol inşası halkça ve ticaretçe teslihât- ı matlubeyi (arzu edilen kolaylıkları) vücuda getireceği cihetle...' Hükümet Fransız mimar Mösyö Gavand ile bir mukavele imzalayarak 30 ay içerisinde bitirilmesine dönük bir başlangıç yapıyor. 4 yıl sonra, yani 17 Ocak 1875'te hizmete giriyor ve sadece yolcu taşımacılığında kullanılmıyor; Tünel'in vagonları birinci ve ikinci mevki olarak düzenleniyor ve ön vagonda hayvan, eşya ve arabalar için yer tahsis ediliyor. Tünel, Türkiye'nin ilk metrosu, dünyanın ikinci metrosu olarak biliniyor. İstanbul ulaşım tarihinde gerçekten çok önemli bir yeri olan Tünel projesi sayesinde "Şehirdeki mevcut nakil vasıtalarına, şehir halkının o güne kadar görmediği ve bilmediği bir yenisi daha eklenmiş oldu'.
******R. Sertaç Kayserilioğlu
DİKKAT!
İstanbul Kitapları (7654 kitap)
ve
Osmanlı Kitapları (2586 kitap)
Koleksiyonları satılıktır.
Çok kıymetli ve nadir kitapları da kapsayan bu
Koleksiyonları almak isteyenler
İletişim paragrafından lütfen mesaj gönderin...