GÜNÜMÜZDE mehter denildiği zaman askeri müzik anlaşılmaktadır. Türk kültüründe ise askeri müzik manasında Tuğ kullanılmıştır. Bu kelime hem askeri müziği, hem de hâkimiyet sembolü olan tuğu ifade etmektedir. Mehterin kelime manası olan ulu, büyük, azam ile askeri müziğin, pek bir anlam bütünlüğü görünmemektedir. O zaman şu soruyu sormamız gerekiyor. Neden askeri müzik karşılığı olarak mehter kelimesi seçilmiştir?
Bu sorunun cevabını bulmak amacıyla Osmanlı arşivlerine gidilip, kataloglar tarandığında ise yeni sorular ortaya çıkar. Çünkü mehter adı altında bulacağınız belgelerin büyük çoğunluğu. Mehterân-ı Hayme-i Hâssa şeklinde karşımıza çıkacaktır. Yani, padişah ve devlet erkânının çadırlarını, güneşliklerini imal eden, saray ve konakların her türlü teşrifatını yapan kurumdur. Bizim aradığımız askeri müzik karşılığı ise Mehterân-ı Tabl-ı Alem'dir. Bu başlık altında bulunan belge sayısı umduğumuzdan oldukça azdır. O zaman aklımıza şu soru geliyor. Neden çadır yapımı ve tefrişât işleriyle uğraşanlar ile askerî müzik icrâcılan aynı adı taşıyorlar. Yukarıdaki soruların cevaplarını bulmak, bu çalışmanın yapılmasının hareket noktasını oluşturmaktadır.
Padişah ve devlet erkânının çadırlarını, güneşliklerini imal eden, saray ve konaklann her türlü teşrîfâtını yapan kuruma Mehterân-ı Hayme-i Hâssa denilmesinin sebebi mehter kelimesinin anlamında yatsa gerektir. Bu kurumun yaptığı iş neticesinde ortaya çıkardığı ürünler, Osmanlı Devleti'nin debdebe ve ihtişamını temsil ediyordu...

---