Ali Saim Ülgen'in 1938-1962 yıllan arasında hazırladığı Mimar Sinan yapılarının Rölöve ve Restitüsyon çizimleri Sanat ve Mimarlık Tarihi açısından önemli belgeler oluşturmaktadır. Yapıların tümünü plan, kesit ve cephe çizimleriyle tanıtmayı ve belgelemeyi amaçlayan bu kapsamlı ve çok yönlü çalışma, Klasik Dönem Osmanlı yapılarının çoğunu içermesi bakımından da ayrı bir değer taşımaktadır. Yayınlarda bu yapılan tanıtmak için genel olarak tek bir plan veya tek bir kesit bulunur. Oysa Ali Saim Ülgen çizimlerinin amacı yapıyı tümüyle tanıtmaktır. Bu nedenle, yapıların vaziyet planı ve kesit/erinden başka birçok örnekte bodrum kat planı, kubbe kasnak planı ve üst örtü görünümleri, her cephenin ayrı çizimleri gibi genellikle yayınlarda karşılaşmadığımız bollukta çizgisel anlatım bulunur. Günümüze kadar Anadolu-Türk Mimarisini çizim yoluyla belgeleyen en büyük koleksiyon bir ilk el kaynağı niteliğinde olan A. S. Ülgen'in Mimar Sinan yapılarıyla ilgili çizimleridir. Rölövesi çıkarılan veya inceleme tarihindeki izlere göre restitüsyonu yapılan bazı yapıların bu gün ortadan kalkmış olması, çizimlere daha da büyük önem kazandırmaktadır. Bu yapılar arasında Beşiktaş Sinan Paşa Hamamı, Fındıklı Molla Çelebi Hamamı, Sapanca Rüstem Paşa Kervansarayı ve imareti, Lüleburgaz Sokullu Mehmed Paşa Kervansarayı, İzmit Pertev Mehmed Paşa imareti, Han ve Kervansarayı, İstanbul Ebu'l Fazıl Efendi Camii, Kapı Ağası Cafer Ağa Medresesi, Fındıklı Kaptan Arap Ahmed Türbesi ve Haseki Hürrem Sultan Hamamı (Yahudiler Hamamı) gibi örnekleri sayabiliriz. A. S. Ülgen'in Mimar Sinan Mescidi çizimleri ise 1976 yılında yıkılan yapının yeniden inşa edilmesi sırasında başvuru kaynağı olmuştur. Ali Saim Ülgen'in Türk Tarih Kurumunda "Mimar Sinan Rölöveleri" kodu altında toplanan çizimleri arasında Osmanlı Dönemine ait olmayan yapılarda vardır. Örneğin, A.S. Ülgen'in Erzurum'a yaptığı bir gezi sırasında Erzurum Selçuklu Dönemi yapılarıyla ilgili çizimleri kendi içerisinde ayrı bir grup oluşturur… .

---