Ahmet İhsan Tokgöz'ün 1930-31'de iki cilt olarak Matbuat Hatıralarım adıyla yayımlanan anıları, araştırmacıların yararlandığı başlıca kaynaklardandır. Ama ne yazık ki altmış yılı aşkın bir süre önce az sayıda basılmış olan bu iki cildi -kimi kütüphanelerde bile- bulmak kolay değildir. Bu anıların önemi nereden geliyor? Bir kere Servet-i Fünun, birçok yönüyle, basın tarihimizin en önemli birkaç süreli yayınından biridir. Ahmet İhsan, 17 Mart 1891'de kurduğu dergiyi ölümüne (1942) kadar Ateşkes Dönemindeki zorunlu ara verme dışında, yarım yüzyıl sürdürmüş deneyimli bir yayıncıdır. Dergisinde gerçekleştirdiği teknik yeniliklerle basımcılığın gelişmesi yolundaki uygulamaların da öncüsü olmuştur. Ahmet İhsan'ın II. Abdülhamid dönemi basınının içinde bulunmuş, İkinci Meşrutiyet'in basınını ve siyasal gelişmelerini yakından izlemiş olması da anıların önemini artırmaktadır. Servet-i Fünun dergisinin özelliklerinden biri de, Edebiyat-ı Cedide ya da Servet-i Fünun Edebiyatı adı verilen önemli bir akımın ve edebiyat tarihine geçmiş Fecr-i Ati topluluğunun yayın organı olarak seçkinleşmesidir. Ahmet İhsan, dergisinde yeşeren edebiyat etkinlikleri üzerine de bilgi vermektedir. Ahmet İhsan, anılarını bölüm bölüm, haftada bir bölüm ya da yazı olmak üzere yazıp Servet-i Fünun'da tefrika etmiş, sonra bunları iki kitapta toplamıştır. Bu bakımdan tekrarlara, aynı konuya yeniden dönüşlere rastlanmaktadır. Öte yandan, Ahmet İhsan'ın yazı dili epey pürüzlüdür. Birbirinden bağımsız cümleleri virgül ya da noktalı virgülle bağlamak gibi, değişik zamanları bir arada kullanmak gibi dilin kullanımına aykırı bir üsluba yönelmekte; bunlar akıcı bir anlatım sağlamasına engel olmaktadır. Zaman zaman da yanlış kurulmuş cümlelere rastlanmaktadır. Kitabı baskıya hazırlarken dili elimizden geldiğince bu gibi pürüzlerden temizlemeye, akıcı bir üslup sağlamaya özen gösterdik.

---