İkinci Dünya Savaşı'nı takip eden ilk yıllarda, Türkiye dış politikasında kesin seçimini yapmıştı. Bu seçim, Atatürk'ün "Türkiye, çağdaş uygarlıklar ailesinde yerini alacak ve o düzeye ulaşacaktır" yolunda vermiş olduğu direktif doğrultusundaydı: Türkiye, batı dünyası ile her alanda yakın bir işbirliğine gidecek ve o dünyanın ayrılmaz bir parçası olacaktı. Daha 1947'lerde gerçekleştirilmeye başlanılan bu politika, 1948'de Avrupa İktisadi İşbirliği Teşkilatı'na, 1949'da Avrupa Konseyi'ne ve uzun mücadelelerden sonra 1952'de NATO'ya üye olmakla geliştirilmiş ve Türkiye Paris, Strasbourg ve Brüksel'de yerini almıştı. 1951'de Avrupa Kömür ve Çelik Birliği kuruldu. 25 Mart 1957'de Avrupa Ekonomik Topluluğu ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu'nu kuran antlaşmalar Roma'da imzalandı. Ankara bu gelişmeleri yakından izliyordu. 1959 Temmuzunda Avrupa Topluluğu'na ortak üye olmak için başvuruda bulundu. 12 Eylül 1963 'te Ankara'da ortaklık antlaşması imzalandı. Türkiye 1946 yılından beri sürekli bir demokrasi arayışı içindeydi. Arada iki buçuk kez askeri müdahaleye uğradı. 1960, 1971 ve 1980'de geçici de olsa demokratik ülke olma niteliğini yitirdi. Ekonomik kalkınmasını gerçekleştirmekte gecikti, fakat gayretlerine ara vermedi. Nihayet 17 Nisan 1987 tarihinde Devlet Bakanı Ali Bozer; Brüksel'de Avrupa Topluluğu'na tam üyeliğimiz için resmi başvuruyu yaptı. O tarihten bu yana Brüksel'in kapısında bekletiliyoruz. 12 Eylül 1988 günü ortaklık antlaşmasının 25'inci yıldönümünü kutladık. Tam üyeliğimizi ne zaman kutlayabileceğimizi kimse bilemiyor. Türkiye Avrupalı mıdır? Yoksa yalnızca Avrupa'da mıdır? Avrupalı, Türkiye'yi kendisinden sayıyor mu? Türkiye Avrupalı olmak istiyor ve bunun için özel bir çaba yapıyor mu? 1975-1982 yılları arasında, Strasbourg'ta Avrupa Konseyi'nde Türkiye Daimi Temsilcisi olarak görev yaptığım yedi yıl içinde bu soruları kendi kendime çok sordum. Konsey binasının giriş kapısı önünde her gün 21 üye ülkenin bayrakları uzun madeni direklerin tepelerinde yan yana dalgalanırken, bizim bayrağımızın ne zaman bunların arasında yer alacağını merak ettim...

---