Hilafet ve saltanata dayanan, resmi adı "Devlet-i Aliye-i Osmaniye" (Yüce Osmanlı Devleti) olan altıyız senelik Osmanlı Devleti'nin beş asırlık payitahtı (başkenti) İstanbul'du. "İstanbul"; üç imparatorluğa başkentlik yapmış, binlerce yıllık mazisi olan çok kıymetli bir şehir... İstanbul; Resul-i Ekrem Efendimiz (s.a.)'in Hadis-i Şeriflerine konu olmuş, büyük sahabi Ebu Eyyüb el·Ensari 'ye: "İlahi İbadetgâh-ı İslam eyler' dedirtip, şehid olmasına sebep olmuş, genç Osmanlı Sultanı Fatih'in uykularını kaçırmıştır!.. İstanbul; Kanuni Sultan Süleyman (1520-1566) devrinde imar ve ihya edilmiş, İslam Medeniyetinin eşsiz eserleriyle donatılarak, dünyanın en büyük bilim, kültür, ekonomi, sanat ve siyaset merkezi haline getirilmiştir. Kanuni Devrinde gerek Osmanlı Devleti ve gerekse İstanbul her bakımdan "altın çağını" yaşamıştır... Kanuni devrinde Osmanlı Devleti İslam dünyasının tartışmasız lideri ve dünyanın en güçlü devleti idi. Kanuni devri, her bakımdan büyük bir dinamizm, huzur, refah, ıslahat ve muvaffakiyet çağıdır. Yetmiş küsur yaşında "sefer"e çıkacak kadar cesaret, şecaat sahibi, adil ve dindar bir padişah olan Kanuni devri, aynı zamanda dünyanın en büyük ilim adamlarının yetiştirdiği, sosyal hayatın her alanında İslam'ın hükümran olduğu altın bir devirdi. Kanuni devrinde İstanbul 'un Dini ve sosyal durumunu anlayıp-öğrenmek için; Kanuni'nin hayatı ve şahsiyetini, Kanuni devrinin özellik ve güzelliklerini, o devirde İstanbul'da yaşayan insanların "sosyal hayatını", "Belde-i Tayyibe" olan Osmanlı Payitahtı İstanbul'un durumunu öğrenmek için de; "Osmanlı" ve "Kanuni"nin Devlet felsefesi şehir-şehirleşme anlayışını, İstanbul'a verdiği önemi, yaptığı hizmetleri, yüce İslam Dini ve Medeniyeti'nin bir ürünü olan "Vakıf" sistemini iyi bilmek, tanımak ve öğrenmek gerekir. "İstanbul" denince ilk akla gelen muhteşem Camiler, Vakıflar, Medreseler, Kütüphaneler, büyük âlimler, eşsiz saraylar, göz kamaştıran Çeşmeler, sebiller, türbeler ve sayısız nadide eserlerdir! Eyüpsüz, Fatihsiz, Süleymaniyesiz, Sultanahmetsiz ve Topkapısız bir İstanbul düşünebilir misiniz?..

---