İki cihanın müntekasında Türk vatanının ziyneti, Türk tarihinin serveti, Türk milletinin göz bebeği İstanbul, bütün vatandaşların kalbinde yeri o/an bir şehirdir." Mustafa Kemal Atatürk İstanbul, tarih öncesine uzanan, mitoloji tahtına kurulmuş, yerleşimi efsanelere dayanan, büyük medeniyetlere başkent olmuş, tarih boyunca siyasi ve kültürel bakımdan dünya şehri olma hüviyetini koruyagelmiş müstesna bir şehirdir. Adına ciltler dolusu ansiklopediler yazılıp kütüphaneler, araştırma merkezleri kurulmuş bu şehrin folkloru ile ilgili çalışmaların hak ettiği derecede karşılık bulup bilimsel çalışmalarla desteklendiğini söyleyemeyiz. İnsanlar gibi şehirlerin de canı ve ruhu vardır. Bu canı ve ruhu sağlıklı kılmak, ona kimliğini veren maddi ve manevi kültür unsurlarının tespit edilip beslenmesiyle sağlanabilir. Biz de bu amaçla İstanbul Manileri konulu doktora çalışmamızı gerçekleştirdik. İstanbul manileri adı ile Ayşe Ramiha Meriç tarafından Atatürk Üniversitesinde 1982 yılında yapılmış basılmamış bir mezuniyet tezinin dışında çalışma bulunmamaktadır. İstanbul manileri konulu doktora çalışmamız genel olarak anonim halk edebiyatı içinde değerlendirilen manilerin İstanbul özelindeki durumunu, edebi şekil ve tür olarak incelenmesini, diğer edebi tür ve şekillerle ilgisini, İstanbul şehir kültürü içindeki yerini tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. İstanbul manileri, bugün büyük ölçüde icra ortamını kaybetmiştir, fakat kültürel değer ve araştırma konusu olarak varlığını sürdürmektedir. Bu nedenle, çalışmamız, yeniden bir alan araştırması ve derleme faaliyetiyle değil; açık ve kapalı sosyal mekânlara sahip olduğu, en canlı kültürel zeminini bulduğu zamanlarda yazıya geçmiş malzemeye dayalı olarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmamız giriş bölümü dışında üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümü, mani kelimesinin anlamı ve edebi terim olarak mani ile İstanbul manileri üzerine yapılan çalışmaların değerlendirilmesine ayrılmıştır.

---