Bu kitabın kapsamına giren 379 kütüphanenin perişan durumu, aydınların araştırma yaparken çektikleri sıkıntının, yitirdikleri emek ve zamanın nedenidir. Bu neden İstanbul'daki düşünsel üretimi azaltmakta, düşünsel gelişmenin hızını kestiği gibi, aydının niteliğini de değiştirmektedir. Tek yanlı, eksik ve yetersiz bilgi ile donatılan aydın uzmanlaşmak, teknokratlaşmak, yöneticileşmek, bencilleşmek, siyasal ütopyacılığa kaymak tehlikeleri ile karşı karşıya gelmektedir. Bu tehlikelerden kendini kurtarabilirse ya teknik gelişmenin anlamsızlığına inanmaya başlamakta ya da para, kudret, itibar ve üne düşkünlük göstermektedir. Aradığı bilgiyi İstanbul içinde nerede bulabileceğini düşünen her aydının elinin altında olabilecek bir kılavuz görevini üslenen bu kitap üç bölümden oluşmaktadır. 1 - Giriş, 2 - Kütüphaneler, 3 - Dizin Giriş bölümünde İstanbul kütüphanelerinin kütüphane bilimi açısından bir değerlendirilmesi yapılmaya çalışılmakta, daha çok yönetim ve örgütlenme aksaklıkları üzerinde durulmaktadır. Bu kitaptaki kütüphanelerin tümünde bulunan kitaplan bir araya getirip tek bir kütüphane kurmak mümkün olsaydı, Avrupa standartlarına göre orta büyüklükte bir kütüphane kurulabilirdi. Nitekim İstanbul'daki yerli kütüphanelerin yetersiz durumlarından haberdar olan yabancı kütüphaneler, özellikle üniversite kesimine kütüphane hizmetini yoğunlaştırıcı bir görüşle çalışmakta, aydınların uluslararası gelişmelerden haberdar olması bu yolla sağlanmaktadır. Ancak bu yolun geçiş kolaylığı, dar ya da geniş olması, kısaca denetimi, yolun sahibinin elinde olmaktadır. Ne var ki bu yol bile aydınları sevindirmekte "hiç, yoktan iyidir" görüşünün ağırlık kazanmasına neden olmaktadır.

---