23 Temmuz 1908 tarihinde Kanun-ı Esasi'nin tekrar yürürlüğe girmesinden sonra birçok eksiğine rağmen Osmanlı Devleti'nde parlamenter rejim başlamış ve bunun sonucu olarak da, parlamento açılmış ve siyasi partiler kurulmuştur. Kurulan siyasi partiler, propaganda için basın desteğine ihtiyaç duymuşlar ve bu amaçla ya mevcut basından bazılarını kendi tarafına çekmeye çalışmışlar ya da kendi gazetelerini yayın hayatına sokmuşlardır. İkinci Meşrutiyet Dönemi'nde çok az gazete tarafsız kalabilmiştir. Dolayısıyla İkinci Meşrutiyet Dönemi'nin belirgin gazeteciliği, "parti gazeteciliği" olmuştur. İkinci Meşrutiyet Dönemi'nde parti gazetesi olarak neşredilen gazetelerden biri de, Dersim Mebusu Lütfi Fikri Bey'in yayınladığı Tanzimat gazetesidir. Tanzimat, Mutedil Hürriyetperveran Fırkası'nı desteklemek amacıyla yayın hayatına girmiştir. Bir süre sonra Mutedil Hürriyetperveran Fırkası'nın da katıldığı Hürriyet ve İtilaf Fırkası'nı desteklemeye başlamıştır. Yayın hayatının sonuna doğru Lütfi Fikri Bey'in tüm fırkalarla ilişkisini kesmesi üzerine, Tanzimat kısa bir dönem tarafsız bir yayın politikası izlemiştir. Tanzimat'ın tespit edilebilen son sayısı, Bab-ı Ali Baskını'nın olduğu gün neşredilmiştir. Lütfi Fikri Bey'in bu tarihten sonra da gazete çıkarmak istemiş, ancak bu girişimi İttilıatçılar tarafından engellenmiştir. Tanzimat gazetesi, İttihat ve Terakki aleyhine bir yayın politikasını benimsediği için sık sık kapatılmış ve her kapatılışında farklı bir isimle tekrar neşredilmiştir. Tanzimat gazetesi dizisi içinde neşredilen gazeteler sırasıyla şöyledir: Tanzimat, Zühre, Tazminat, Matbuat, Merih, Tanzimat (ikinci kez), Islahat, Tanzimat (üçüncü kez), Merih (ikinci kez), Matbuat (ikinci kez), Zühre (ikinci kez), Tenbihat, Nevrah, Tesisat, Takdirat, Tefkilat, Teminat, İlham, Teminat, Tanzimat (dördüncü kez), Tazminat (ikinci kez). İkinci Meşrutiyet siyasi tarihi ve Türkiye'de muhalefetin gelişimi açısından Lütfi Fikri Bey ve neşrettiği Tanzimat gazetesi büyük bir öneme sahiptir. Zira Tanzimat, İkinci Meşrutiyet Dönemi'nde nispeten sorumlu muhalefet anlayışıyla hareket edebilmiş ender gazetelerden biridir...

---