Hilal-i Ahmer'den Kızılay'a kitabımızla Türkiye'nin en eski derneğinin kuruluşundan cumhuriyet dönemine kadarki tarihini yazdıktan sonra, bu çok iyi tanınan kurumun daha yakın tarihine de el atmak kaçınılmaz oldu. Kızılay hakkında bizi ikinci bir yayına Genel Başkan Sayın Dr. Ertan Gönen ve Genel Müdür Sayın Fatih Evren'in yüreklendirmelerinin yanısıra Kızılay Arşivi'nin özenle korunmuş çok zengin belgeleri ve koleksiyonları yöneltti. İlk çalışmamızda çok iyi tanıdığımızı sandığımız Etimesgut arşivinde incelemelere başlayınca da bu kanımızda yanıldığımızı, bizi daha güç, aynı oranda da heyecanlandırıcı bir çalışmanın beklediğini gördük. Bu duygularımızı çeşitli nedenler oluşturdu: Öncelikle, daha yakın dönem olmakla birlikte, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında, Türk Devrimi'nin getirdiği toplumsal değişimin yanısıra ülkenin dış ilişkilerinin de yeni bir platforma oturması aşamalarında, bir hayır derneği olarak tanınan Kızılay'a, bunun çok ötesinde roller düştüğünü görerek şaşırdık. Birinci Dünya Savaşı'nın arkasında işgale uğramış bir Türkiye bırakarak son bulmasıyla başlayan Kurtuluş Savaşı Türk zaferiyle noktalandığında, bu iki büyük savaşın yaraları sarılırken, Kızılay, niteliği ve ilkeleri gereği hem bu onarma atılımının bir parçası olmuş, hem de cumhuriyet yönetiminin getirileri olan değişimlerde, çağdaş eğitimden sanayi politikasına kadar büyük görevler üstlenmişti. Ordu ve devletle el ele bir kurum olarak ülkenin güç yıllarında daha da sarsıcı sonuçlar getiren doğal afetlerde devletin en büyük yardımcısı olarak halka el uzatmıştı. Dünya teknolojik gelişmeleri, ekonomik bunalımları, silahlanmayı ve barış için kurumlaşmayı bir arada yaşarken bunların her birinin yansıdığı Türkiye'de yaşanan evrelerin her birine katkılı olmuştu. Büyük ekonomik sıkıntılar içindeki devletin yükünü sanayi kuruluşları kurup işleterek hafifletmiş, bunlardan sağladığı gelirleri üyelikler, bağışlar gibi başlangıçtan beri yaptırımlarını üzerine bina ettiği gelir kaynaklarına ekleyerek hepsini tekrar halka, önemlisi, yoksul ve mağdur kesimlere ulaştırmıştı. Daha sonraki yılların iç ve dış gelişmelerinde yurt içinde ve dışında güven, saygı ve sevgi toplamış bir kurum olarak kimi zaman aracı, kimi zaman denge,

---