On yedi, on sekiz yaşlarındayken çok ağıt derlemiştim. Ağıt derleme maceram ayrı, uzun bir hikâyedir. Ağıtları derledikçe büyük bir kültür, dil hâzinesinin içinde olduğumun farkına varıyordum. Çocukluğumda çok ölüm törenlerinde bulunmuş, ağıtların yakılış-larına tanıklık etmiştim. Büyük de ağıtçılar tanımıştım, Hasibe Hatun'la Telli Hatun. Bunlar Toroslar'daki Andırın ilçesinin Gökahmetli köyünün soylularındandı. Ağıt ustalarıydılar. Hasibe Hatun'la Telli Hatun'un katıldıkları ölünün töreni değer kazanırdı; Onlar, bütün görkemiyle gömülmüş ölüler sayılırlardı. Ve onların ağıtları dilden dile dolaşırdı.
1943'de yayımladığım "Ağıtlar"ın dışında kalan derlediğim ağıtlar kazaya uğramışlar, bütün emeklerim heba olmuştu. Her bir ağıt bir dil başeseriydi. Yalnız yüzlerce ağıttan, kitabın dışında, TDK'ye verdiğim bir kısım ağıt kalmıştı. 1974 yılında bunları TDK arşivlerinden, bulabilirse, Alpay Kabacalı arkadaşımdan istedim. Ve Alpay netti neyledi de bana TDK'deki ağıtları elde etti. Bu ağıtları kitapla birleştirerek yeniden yayımladım.
Bundan sonra başka bir şey geldi aklıma, dergilerde, kitaplarda birçok dağınık ağıt çıkmıştı. Bunları derlemesini, bir kitap yapmasını Alpay'dan istedim. Ne kurtarabilir, bir araya getirebilirsek kârdı. Alpay yıllarca çalışarak bu işin üstesinden geldi. Alpay'ın bu çalışması benim için bir mutluluk oldu. Hem benim ağıtları kurtarmış, hem de darmadağınık ağıtları bir araya getirmişti. Dille uğraşanlar, yazarlar, şairler ağıtları okuduklarında çok şey kazanacaklar, yazın dilleri daha zenginleşecektir.
Arkadaşım Alpay Kabacalı'yı bu çabasından ötürü kutluyorum.
Yaşar Kemal

---