Tarihimizle ilgili mütehassıslarımız daha bundan 15 sene önce İstanbul fethinin 500'üncü yılının yaklaşmasından bahisle bazı çalışmaların zaruri olduğunu söylemeğe başlamışlar, bu konu günlük gazetelerimizde de alakayı çekmişti. Hatta fetih ve Fatih devri yeniden ele alınmış ve az da olsa tetkik ve araştırmalara önem verilmişti. İşte bu çalışmalarda İngiliz tarih muharrirlerinden C. A. J. Armstrong, Londra'da çıkan "The Times' gazetesinin 23 Mayıs 1936 tarihli nüshasında: A Present for A Prince The Survival of A Newsletter Constantinople in 1481 başlığı altında bir yazı neşretmiş ve hatta bahis konusu ettiği mektubun 28'inci sahifesinin gotik tezyinatlı bir suretini de koymuştu. İşte bu yazıda: "Testament, de Amyra Sultan Nichemedy" "Emir Sultan Mehmed'in vasiyeti" namı altında 12 Eylül 1481 senesinde İstanbul'da yazılmış bir havadis mektubunun eski Fransızca tercümesi hakkında oldukça etraflı malumat verilmişti. Bu makalenin bir nüshasını elde ettik. Ayrıca 29 Mayıs 1931 günü Cumhuriyet gazetesi de: Fatih hakkındaki kitap Fatih'in cenazesinde bir manken bulunmuştu diye makalenin bir hülasasını neşretti. Times gazetesinden vesikanın aslı hakkında malumat istedik. Londra civarında sahibi ölen hususi bir kütüphanede bulunduğunu ve Amerikalılar tarafından satın alınmak istenildiğini öğrendik. Ricamız üzerine Büyük Elçi Cevat Açıkalın da bu yazma ile ilgilendi ve nihayet dostları vasıtasıyla kitabın Princeton Üniversitesinde bulunduğunu öğrendik…

---