Genel bakış - Bu kitabın konusunu teşkil eden ülkeler, doğrudan doğruya komşuluklarıyla bizi ilgilendiren, hemen yanıbaşımızdaki devletlerle yeryüzünde önemleri ve hele ekonomileri bakımından önemli durumları olan başlıca devletlerdir. Bu ülkeler incelenirken coğrafya durumları ihmal edilmeksizin onların ekonomik hallerini belirtmek en çok göz önünde tutulan yön olmuştur. Bu devletlerin üretimlerinin önemi, iç ticaret ve erişim yollarının işlekliği, dış ticaretlerinin genişliği, finansal durumlarının parlaklığı, kısaca maddi kuvvetleriyle cihanda imtiyazlı birer mevki tutmuş bulunmaları incelenmiştir. Önem bakımından yüzölçümü en başta gelmez. Büyük Britanya, Al-manya, Japonya gibi devletler yüzölçümü bakımından birçok devletlerden hem de pek sonra sıralandıkları halde ekonomik varlıkları ve dünyadaki pek kuvvetli durumları bakımından bunların en başta geldikleri unutulmamalıdır. Nüfusun pek çok olması elbette büyük bir kuvvet ifade eder, lakin yalnız nüfusun çokluğu da elvermez. 400 milyondan fazla nüfusu ile Çin ve 380 milyon nüfusu ile Hindistan devletleri önemleri bakımından sıralanınca 131;4 milyon nüfusu olan Amerika Birleşik Devletlerinden çok sonra gelirler. Bazı devletler, dışarıya taşırdıkları nüfuslarının çokluğu ile büyük bir mevki işgal ederler. Büyük Britanyalıların dışarıya çok sayıda göç etmeleri cihanda İngiliz ticaretinin önemini ve bugünkü Britanya İmparatorluğu üzerinde İngiliz hâkimiyetinin kurulmasını sağlamıştır. Lakin unutulmamalıdır ki yalnız göç edenlerin sayısının çokluğu da bir mana ifade etmez; en önemli konu göç edenlerin uygarlığa yetkinlikleridir. Japon göçmenleri Çin göçmenlerinden sayıca pek az oldukları halde Japon nüfuzunun önemli bir yayılmasına etmen olmuşlardır. Birleşik Devletler ve Sovyetler Birliği gibi hiç göçmen göndermeyen bazı devletler de en büyük devletler arasında sayılabilirler. Bir devlet için sömürgeleri olmak da bir kuvvet öğesi olabilir. Bununla beraber sömürgesiz kaldığı zaman da Almanya'nın ne derece kuvvetli bir varlık olduğunu olaylar göstermiştir.

---