Medeniyet, bilimlerin ve tecrübelerin nesilden nesile büyüyerek geçmesine denir. Ulaştırma, medeniyeti mekân içinde yayarak onun genişlemesini sağlar. Tarih, medeniyet yolunda bir emekleyiş şeklinde başlayan ilerlemenin sonradan artan bir hız kazanarak bugün nasıl başdöndürücü bir hal aldığını anlatır. İnsanlar arasında teması kolaylaştıran ve çabuklaştıran ulaştırmanın, mal ve fikir değişimini sağlamak suretiyle, bu hızın en büyük amili olduğu aşikârdır. "Will Durant"dan aldığımız aşağıdaki satırlar ulaştırmanın insanlığın fecri atideki doğuşunu ve sonra tekâmülünü hızlı ve panoramik bir ihata ile göstermektedir. "Hiç şüphe yok ki insan evlenmeden evvel kendi kendisinin yük hayvanı idi. Nitekim kuzey doğu ve doğu Asya da bugün de aynı durumdadır. Sonra ipleri, manivelayı ve çıkrığı icat etti ve hayvana hâkim olarak ona bir yük yüklemeye muvaffak oldu. Üzerlerine eşya konmuş uzun dalları hayvanlara çektirerek ilk kızağı yarattı. Daha sonra bu kızağın altına yuvarlak ağaçlar yerleştirdi. Ve bu yuvarlak ağaçların içerisinde nispeten az genişlikte maktalar yaparak mekanik icatların en büyüğü olan tekerleği meydana getirdi. Nihayet tekerlekleri kızağa tatbik etmek suretiyle arabayı ortaya çıkardı. Bir kaç odun parçasını birbirine bağlayarak sallar ve bu odunların içerisini oyarak kayıklar yaptı. Bundan sonra ırmaklar onun için en elverişli ulaştırma yolları oldu. Karada, evvela dağlarda ve vadilerde, hiç bir iz aramadan yer değiştirmeye başladı. Sonra geçilmiş patikaları takip etti, nihayet yollara malik oldu. Yıldızları inceleyip yolunu göklerden okuyarak kervanını çöllerden geçirdi, yılmadan, kürekle ve yelkenle evvela adadan adaya geçti. Sonra okyanusları aşıp mütevazı kültürünü kıtadan kıtaya taşıdı.' Ulaştırmanın ulusal ve uluslararasındaki münasebetlerdeki önemi yaşadığımız yüz yılda görülen iki büyük savaşla tamamen meydana çıkmıştır. Evvela askeri bakımdan, ulaştırma imkânları, saldırmada ve savunmada, başarının kat'i amili olmuştur. Alman harp ulaştırması belki de çok mükemmel olarak kurulmuştu…

---