Yeryüzünde gelmiş geçmiş en büyük zulüm yapanların ilk üç sıralaması kime sorulsa, şüphesiz bu ilk üç isim arasında Cengiz Han olacaktır. Onun 13. yüzyılda ani olarak ortaya çıkışı ve durdurulamayan bir güce sahip oluşu, günümüze kadar birçok tarihçiyi ilgilendirmiştir. Bu tarihçilerden biri de Cengiz’den yüz sene sonra gelen Sübki olmuştur. Şafii âlimleri hakkında biyografik bir kitap kaleme alan Sübki, Cengiz Han ve onun yeryüzünde yapmış olduğu tahribatına kayıtsız kalamamış ve kitabının konusu olmadığı halde ona sayfalarca yer ayırmıştır. Bu bilgiler Sübkinin cesur, açık sözlü, mükemmel bir yorumlama özelliğine sahip bir tarihçi olduğunu göstermesinin yanı sıra, 14. yüzyıl Müslüman dünyasında Cengiz Han algısının anlaşılmasına fırsat vermektedir. Sübki, Cengiz olayı hakkında vermiş olduğu az ve öz bilgilerde olgular yığınının içinden eğilimleri ve yasaları çekip çıkararak ve hareket yönünü saptayarak dünya tarihinin en önemli sayfalarından biri olan Cengiz ve onun istilası hakkında tarihçilere önemli ipuçları vermektedir (Bilim Tarihçisi Sübki’ye Göre Cengiz Han-Yrd. Doç Dr. Mehmet Emin Şen).

---