Oraya gitmek için can atardım. Salondaki havuzda yüzen kırmızı balıkları seyredebilmek için. Atatürk Bulvarı üzerinde bulunan iki katlı bir binaydı ve bir saray gibi döşenmişti. "O" hep biz ziyarete gittikten bir süre sonra gelirdi. Çocuğum diye başımı falan okşamazdı; elimi sıkardı. İnanılmaz heybetli ve yakışıklıydı. Orası TBMM Meclis Başkanının resmi "ikametgâhı" idi ve "O" da Refik Koraltan'dı. Bina önce Halk Evi oldu, sonra yıkıldı. Bugün aynı yerde küçük ve bakımlı bir park var. Kitapların da insanlar gibi yazgıları vardır. Yanlış zamanlarda yayınlanabilirler. İnanılmaz reklam kampanyaları sayesinde çok satılabilirler veya çok değerli olup, tanıtım eksikliği yüzünden kitapçıların gözden en uzak raflarında bekleyebilirler. Bu kitap da bekledi. Yayınlanmak için otuz yılı aşan bir süre bekledi. Yayınlanmak üzere iken 1960 ihtilali oldu. İki cilt halinde yayınlanması planlanmıştı. Refik Koraltan'ın yaşamı yetmedi. İkinci cilt yazılmış olsaydı iyi niyetlerle kurulan bir partiyi ihtilale götüren gerçekleri belki daha net görebilecektik. Yazılması yıllar süren bu kitabı okumak üzere eniştem Coşkun Ertepınar'dan istediğim zaman bana sararmış kâğıtlara daktilo ile yazılmış, kelimelerinin çoğu silinmiş bir eser olarak verdi. Okumaya başladığımda biraz önyargılı olduğumu söylemeliyim. Gerek Refik Koraltan, gerek Coşkun Ertepınar akrabam da olsalar, Demokrat Parti iktidarının son günleri yaşanırken daha ilkokuldaydım ve bu parti hakkında duyduklarımız (bazıları abartılı da olsa) pek de iç açıcı değildi. Değerlendirmeyi tarihe bırakarak, hangi ideolojiyi benimsemiş olursanız olun, bu kitabı okuyun diyorum. İki nedenle: Atatürk ve arkadaşlarının kimlerle ve nelerle savaşmak zorunda kaldıklarını, türlü yokluklar içinde ne denli özverili ve onurlu davrandıklarını anımsamak ve tarihe çoğu kez gerçekten "tekrardan ibaret olabileceğinin kanıtını bir kez daha görmek için. Sevgi Yücel

---