Kitabı baskıya vermeden iki gün önce arkadaşım Nalan Keziban Atay ile Ankara Kızılay’daki Down Kafe’de çay içiyorduk. Down sendromlu gençler çalıştığı için çay içmeye buraya gelirim.
Konu kitaptan açılınca Nalan “İstanbul’un rengini yazdın mı” diye sordu.
İstanbul’dan ayrılalı neredeyse 50 yıl olmuş. İçimde öldürdüğüm bir kentin rengini anımsayamadım.
“Erguvan” olduğunu söyleyince birden 1950’li yıllara dönüverdim. Düğmecilerdeki evimizin önündeki bayır Erguvan ağaçları ile kaplıydı. Geceleri içlerinde saklambaç oynardık.
Nalan İstanbul’un rengiyle de yetinmedi contorium adında bir de madenden söz etti ve detaylı bilgi verdi.
Gerçekten İstanbul’un rengi Erguvan, kokusu ıhlamur’dur.
Erguvan, İstanbul’u, özellikle de İstanbul boğazını bahar aylarında kendine has mor rengine büründürür. Bizans ve Hıristiyanlığın önemli imgelerindendir. Erguvan moru Bizans hükümdarlarının kıyafetlerinde kullanılan bir renktir. Doğal yollarla üretilen en zor renk olduğu için, bir zenginlik ve güç belirtisiydi; imparator dışında hiç kimse mor pelerin takamazdı.
Erguvan, yüzyıllar boyu Bursa şehrinin de simgesi olmuştur. OsmanlI Sultanı Yıldırım Bayezit’in damadı Anadolu erenlerinden Emir Sultan’m her yıl erguvan açma mevsiminde Bursa’da müritleriyle buluşması nedeniyle 14. yüzyıldan itibaren düzenlemeye başlanan erguvan şenlikleri, kentin ekonomisine olumlu etkilerinden dolayı 19. yüzyıla kadar gelenek olarak sürdürülmüştür; günümüzde bu şenlikleri yeniden canlandırma çabası vardır.
İstanbul’un erguvanlı günlerini anımsamak bile insanın içini titretiyor.
Boğaz kıyıları ve tepeleri yağma edilmeden önce her ilkbaharda pembe mor çiçeklerle süslenirdi.
Düğmecilerdeki evimizin önünde de erguvanlar tüm güzellikleriyle açardı...

---