Bu çalışma, uzun süreden beri ilgilendiğim çeşitli soruların peşinden koşarken şekillendi. İlk olarak, millet, milliyetçilik ve ulus-devlet çevresinde odaklanan güncel tartışmalar ilgimi çekiyordu. Dünyanın çeşitli bölgelerinde çeşitli gruplar, giderek artan ölçüde kendilerini millet olarak tanımlıyor, birbiri ardına çeşitli ulus-devletler kuruluyordu. Kuramcılar ulus-devlet oluşturmanın çeşitli yolları hakkında kafa yoruyorlardı. Tartışmalar genellikle Batı Avrupa'da yaşanmış süreçlerden esinlenerek kavramsallaştırılıyordu. Rusya gibi çok-uluslu bir imparatorluğun çöküşüyle yaşanan uluslaşma süreçleri ilgimi çekmişti. On dokuzuncu yüzyılın sonunda Rus Çarlığı, kültürel, dinsel ve etnik açıdan heterojen bir toplum yapısı arz ediyordu. Bu bağlamda bazı anlamlı sorular sormaya yöneldim. Çağdaş milliyetçilik kuramları 19. yüzyıl Rusya'sının sınır boylarında yaşayan halkların merkezkaç eğilimlerini anlamlandırmada ne kadar yardımcı olabilirdi? Bu coğrafyada millet kavramının, dinsel ve ekonomik kaygıların ötesinde önem kazanması nasıl olmuştu? Kafkasya ötesinde uluslaşma sürecinin özgül nitelikleri nelerdi? Beni bu çalışmayı yapmaya iten bir başka kaygı da, şimdilerde "çifte etno-merkezcilik" (ing. double ethno-centrism) olarak adlandırabileceğim bir gözlemimle ilgiliydi. İlkin Transkafkasya'yla ve Orta Asya'yla ilgilenmiş birçok batılı araştırmacıda gözlemlediğim bir olgunun altını çizmeliyim. Bu, Müslüman kökenli toplumlara gösterilen akademik ilginin yetersiz oluşu olarak özetlenebilir. Çeşitli etnik topluluklar kolayca "Müslüman topluluk" olarak isimlendiriliyor, toplumsal yaşamları hemen ilkellik, geri kalmışlık ve cehalet sıfatlarıyla niteleniyordu. Müslüman kimliği her yerde hazır ve nazırdı ve birçok konuda açıklayıcı etmen ve belirleyici değişken olarak kullanılıyordu...

---