Büyük Önder Atatürk'ün en büyük eseri, elbette ki "Cumhuriyet"tir. Çünkü onun bütün varlığı, başarıları, devrimleri "Cumhuriyet"imizde toplanmış bulunuyor. Bunun içindir ki, "Cumhuriyet" dediğimiz zaman mutlaka canlanır, hatırlanır. Gene bunun içindir ki, "Cumhuriyet nesilleri" akıp giden zaman içinde daima Atatürk sevgisi ile yaşayacaklardır. Yalnız, Atatürk devrini yaşamış olanlar, Türk nesillerinin en "Bahtlı" ve "En bahtsız" insanlarıdır. Bahtlıdırlar, çünkü onun "Altın devri"ni yaşadılar. Bahtsızdırlar çünkü o büyük varlığın hayata veda edişinin sonsuz elemini duydular. Hele İstanbul... Atatürk'ün hayatında İstanbul'un büyük etkisi vardır. Gerçi dehasının kıvılcımlarını daha ilk tahsil çağlarında saçmaya başlamıştı. Fakat koyu istibdat devrini Harbiye senelerinde yaşıysan Atatürk, vatanın felakete sürüklendiğini, felaketin içine yuvarlandığını İstanbul'da görmüştür. Bu şehirde tutuklanarak hapse atılmış, bu şehirden sürgün edilmiş, hürriyetsizliğin boğucu, teneffüs edilmez havasını bu şehirde teneffüs ederek yarı ömrünü geçirmiştir. Daha sonra milletinin önderi olarak Kurtuluş Savaşına atıldığı zaman, Kurtuluşu düşünemeyen, sadece nefislerini düşünebilen bir heyuladan -fakat iskelet halinde bir heyula- başka bir şey olmayan saray mensupları ve hempaları Mustafa Kemal'i bu şehirde idama mahkûm etmişler, asi ve bagi ilan etmişlerdi. Fakat 0, bunları "İstanbul halkı" olarak kabul etmiyordu. Bu şehir düşman çizmesi altında inlerken Ankara'dan şöyle haykırıyordu: "Hiç bir hadise, hiç bir kuvvet ruhumuzu bu mukaddes mihraptan çevirmeyecektir. Bu gün her Türk ve müslüman kalbi İstanbul aşkının, İstanbul hasret ve iştiyakının bir harimidir. Dört beş yüz yıllık milli mesaimizin mahsulü bu güzide şehrimizde toplanmıştır. Milli müesseseler hep oradadır". İstanbul Belediyesinin kendisine tabii hemşehrilik beratı göndermesi üzerine yayınladığı beyannamede Atatürk: "İstanbul'un facialarını yakından gören aydın ve hassas İstanbul halkı"nı övdükten sonra İstanbul'un ülkemiz için önemini bir kez daha vurgulamıştır…

---