Ülkemiz, 1976'da, Anayasal Devlet Rejiminin yüzüncü yılını algıladı. Hemen, açık bir gönül ve içtenlikle itiraf etmek gerekir ki, bu ilk yüz yılın sonu ve ikinci yüzyılın başlangıcı, önemine denk bir olgu ile ele alınamamıştır. Bildiğimiz kadarı ile yalnızca, Siyasi İlimler Türk Derneği, üç günlük bir sempozyum düzenleyebilmiştir. Bu üç gün içinde, Birinci Meşrutiyet, İkinci Meşrutiyet dönemlerinin, kimi anayasal ve siyasal sorunları ile genel olarak, parlamentoculuğun kimi sorunları incelenmiştir, ayrıca bu konularda pek değerli tartışmalar da yapılmıştır. Sonra, bütün bunların büyük bir bölümü; yani 18 tebliğden 16'sı ile tüm tartışmaların özeti, TBMM'nin bir katkısı ile kitap haline getirilebilmiştir. Fakat kitabın basılması ve dolayısıyla dağıtılmasını sağlayacak akçalı katkının biçim ve yöntemi konusundaki bir yanlış kanı ve uygulama sonucu "Türk Parlamentoculuğunun İlk Yüzyılı" adlı bu yapıtın, asıl ilgililerin ve öğrencilerin eline geçecek yolda dağıtımı işi aksamış ve sapmıştır. 1976'larda, konu ile ilgili uzmanların; 1876 Kanun-u Esasi'sine, ve oradan kalkarak, Birinci, İkinci Meşrutiyetler ile 1924 Anayasasına ve günümüzün kimi anayasal sorunlarına bakış açılarını öğrenmek isteyen gelecek kuşakların başta TBMM kitaplığı olmak üzere Ulusal Kitaplığa, Siyasal Bilgiler Fakültesi Kitaplığına, Ankara Hukuk Fakültesi Kitaplığına, Orta Doğu Teknik Üniversitesi İdari İlimler Fakültesi Kitaplığına, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Kitaplığına, Orta Doğu ve Türkiye Kamu Yönetimi Enstitüsü Kitaplığına, İstanbul ve Hukuk Fakültesi Kitaplığına, İstanbul İktisat Fakültesi Kitaplığına, Boğaziçi Üniversitesi kitaplığına, İstanbul'da Cari İlimler Akademileri kitaplıklarına; İstanbul'da bu akademiye bağlı bulunan Siyasal Bilimler Yüksek Okulu Kitaplığına başvurmaları gerekecektir. Çünkü TBMM'nin her iki dalının Sayın Başkanları, kendi ellerindeki, kitaplardan büyük bir bölümünü bunlara göndereceklerini vaat etmişlerdir. Gelecek kuşaklar, bir de, Siyasal Bilgiler Fakültesinin bu yayınına başvurabileceklerdir. 1976'larda yaşayan bilim dünyasının 1876 olgusunun irdelemesine katkıları, bunlardan oluşmuştur.

---