Ahmed Rıza Bey, ataları Türk olan Viyanalı bir hanımla, İngiliz Ali Bey'in evliliğinden, 1857 yılı Eylülünde, Vaniköyü'nde, dedesi Zahire Nazırı Rıza Efendi'nin yalısında dünyaya geldi. Ali Bey, genç yaşında Avrupai düşünce ve davranışlarıyla tanınmış Koca Reşid Paşa'nın takdirini kazanmış bir kimseydi. Kırım savaşında İcadiye tepesindeki kasra yerleşen İngiliz subay ve erleriyle görüşmesi ve dil bilmesi, halkın kendisini "İngiliz Ali Bey" diye anmasına neden olmuştu. Ali Bey, İslam dinini kabul etmiş olan eşi Naile Hanım'la birlikte çocuklarını büyük bir yurt, özgürlük ve görev sevgisiyle yetiştirdi. Ali Bey, birçok dışişleri görevlerinde, dışişleri protokol memurluğunda, Şura-yı Devlet (Danıştay) üyeliğinde bulunmuş ve ilk kurulan Meclis-i Ayan'a (Senato) da üye olmuştu. İleri düşünceliliği dikkati çektiğinden, 1879'da Konya'ya sürüldü ve orada öldü. Ahmed Rıza Bey, sultani [lise] öğreniminden sonra, henüz pek genç yaşındayken Hariciye Nezareti Tercüme Odası'nda [Dışişleri Bakanlığı Çeviri Odası] kısa bir süre yazmanlık yapmış, daha sonra babası, kendisini tarım öğrenimi için Paris'e göndermişti. Babasının ölüm haberiyle yurda dönen Ahmed Rıza Bey, Bursa Mülki İdadisi'nde (lise) müdür ve öğretmen olmuş, çalışmaları Maarif Nazırı (Eğitim Bakanı) Münif Paşa'nın dikkatini çektiğinden bir yıl sonra Bursa Maarif Müdürlüğüne atanmıştı. Ülkenin toplumsal ve siyasal gidişini kötü bulan, devrim ve iyileştirim (ıslahat) yapılmasını zorunlu gören Ahmed Rıza Bey, 1889'da Paris'e gitmiş ve II. Abdülhamid yönetimine karşı on dokuz yıl süren kararlı bir savaşıma girişmişti. Önce, Padişaha ülkenin gelişmesi için gerekli gördüğü iyileştirmeleri bildiren tasarılar sunmuş, yanıt alamayınca bunları bastırıp dağıtmıştı. Savaşımı ve ülkece tanınması böyle başlamış ve bu eylemi Meşveret'in yayımı izlemişti. Paris'te istibdada karşı çalışanlar arasında anlaşmazlıklar baş göstermiş ve kimi arkadaşları Ahmed Rıza Bey'den ayrılmışlardı...

---