Can Kıraç, Türkiye'de profesyonel yönetici tipinin oluşmasını sağlayanlardan biridir... Bugün büyük kuruluşlarda çok sayıda profesyonel yöneticiler var. Fakat 1960'lı yıllarda profesyonel yönetici denilince sadece bir (rahmetli) Ertuğrul Soysal (Ağabeyimiz) akla gelirdi. Ertuğrul Soysal, Türkiye'nin öne çıkabilmiş tek profesyonel yöneticisi (kendi ifadesine göre manager'ı) idi. Derken 1970'li yıllarda Can Kıraç parladı... Can Kıraç, sadece Koç Topluluğu'nda oturduğu koltuk nedeniyle öne çıkmadı... Kalıbı, kıyafeti, kafası, konuşması ile de büyük ilgi gördü... Gençliğinde talebe cemiyetlerinde tecrübesi, ataklığı avantajını teşkil ediyordu. Onun için ülkenin ekonomik ve sosyal ve hatta siyasi sorunlarına ilişkin görüşleri, yazıları ve konuşmaları her çevrede (o zaman sağ-sol arasında daha keskin çizgiler olmasına rağmen) yankı yapıyordu. (Hatta bir ara, acaba Can Kıraç, CHP'de Ecevit'e alternatif olabilir mi diye bile tartışıldı... ) Dostum Prof. Dr. Erdoğan Alkin der ki, "Türkiye'de belli bir noktaya gelindiğinde tercihini yapacaksın: Un mu, ün mü? Una değer verirsen, bol paran olur, iyi yaşarsın... Ama ideallerinden, fikirlerinden, inançlarından vazgeçmek zorunda kalırsın... Ünü tercih edersen, muhtemelen aç kalırsın... 'Oh ne babayiğit adam...' diye alkışlarlar... Başın devamlı belaya girse de, aç kalsan da, kimse elinden tutmaz... Türkiye'de un ile ün bir arada olmaz... " Türkiye'de profesyonel yöneticilerin sorumlulukları dışındaki konulara ilgi göstermeleri uygun görülmez. Bu gereksiz bir meşgale olarak değerlendirilir. Profesyonel yöneticinin sadece işine gidip geleceği, işi dışında fikir hareketleriyle, sosyal hareketlerle ilgilenmeyeceği varsayılır. Profesyonel yönetici ne kadar birikim sahibi olur ise olsun, ülke sorunları üzerinde görüş belirtemez, fikir üretemez, tartışmaya giremez, yazı yazamaz, konuşma yapamaz. Can Kıraç, 1975'lere kadar "un" ile "ün" işini birlikte yürüten bir profesyonel yönetici idi. Fakat anlaşıldığı kadarı ile 1975 yıllarında Sayın Vehbi Koç onu bir tercih yapmaya zorladı. "Ya unu seç, Koç Topluluğu'nun başına geç, ya da ünü seç kendi bildiğin yolda yürü..." demişti... Güngör Uras

---