TÜRKİYE'DE TOPLUMSAL GERÇEKLER VE EDEBIYAT İ 20. yüzyılın başında edebiyatımızda, Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın yapıtlarında yer yer belirmeye başlayan, toplumu ve bireyi, toplumsal ve gerçek yönleriyle sergilemeye çalışan örnekler; Cumhuriyet'in "Kuruluş Dönemi"ndeki öykü ve roman yazarlarıyla, Nazım Hikmet'le; daha sonra "Yeniler Dönemi 1." deki öykü ve romancılarla gelişerek çoğalmış; Toplumsal Gerçekçilik adı altında bir akım, bir sanat yolu oluşmuştur. 19. yüzyılda ortaya çıkarak, biçimsel değişikliklerle süregelen Realizm, Natüralizm (Gerçekçilik), 20. yüzyılda, çoğunlukla Marksist görüşle de birleşmiştir. Daha önce bölümlemelerle belirlediğimiz 1940-1960 Yeniler Dönemi şair ve yazarlarımızdan, çokluk sanatsal yenilikleri gerçekleştiren ve sürdürenlere "20. Yüzyıl Türk Edebiyatı 2."de yer verilmiştir. Bu kitapta ise, öncelikle, "Toplumsal Gerçekçi" yazar ve şairlerle "Anadolu-Köy Gerçeklerine Yönelenler" üstünde durulacaktır. Konuyu daha iyi aydınlatmak için de, 1940-1960 döneminin siyasal, toplumsal, ekonomik durumuna göz atmak yerinde olacaktır. 1940 yılı, İkinci Dünya Savaşı yıllarının başlangıcı olduğu gibi, tüm uluslar ve Türk toplumu için yeni siyasal, toplumsal, ekonomik ve sanatsal olay ve oluşumlara gebe olan bir yıldır. Türk toplumu, on yedi yıl önce bağımsızlığını almış olmasına, önemli devrim ve atılımlara girişmiş olmasına karşın, ülke ve insanlarının sorunlarını çözememişti; Büyük Önder'in ölümü, tek parti ve "Milli Şef" yönetiminin -belki de o yıllar için gerekli olan- katı tutumu, İkinci Dünya Savaşı'nın korkunç yıkımı yüzünden ne toplumsal adalet, ne de ekonomik denge sağlanabilmişti. Oluşumunu somutlaştıran varlıklı kesimle, kentsoylu, köylü-işçi kesimleri arasındaki ilişkilerde derinleşmeye başlayan çelişkiler gözle görünür duruma geliyor…

---