Şehirler de insanlara benzer, yaşamlarında yıldızlarının parladığı anlar olduğu gibi bu parlak ışığın söndüğü ya da sönmeye yüz tuttuğu zamanlar da olur. İstanbul da kendi tarihi içerisinde bu farklı zamanları yaşamıştır. Mesela; hem Doğu Roma ya da Bizans'ın başkenti olarak Hıristiyan âleminde hem de kendisinin emsali olan diğer şehirler arasında önemli bir iddianın şehri olmuştur İstanbul. Osmanlı zamanında ise bir medeniyet iddiasının, küresel değerler taşıyan bir imparatorluğun başkenti olarak yıldızının parladığı anları yaşamıştır. Daha sonra, Cumhuriyet döneminin en büyük sanayi ve ticaret kenti olarak bu kez iddiasını başka bir boyutta sürdürmüştür. İstanbul, tarihi boyunca büyük tutkuların, büyük iddiaların sahibi olan çok özel kişiliklerin tutkularına yön vermiş, bu tutkuları ateşlemiştir. Atatürk ile İstanbul ilişkisi de bu bağlam içinde okunabilir, bu perspektif içinde yorumlanabilir. Atatürk'ün zihninde her geçen gün daha çok büyüyen Cumhuriyet tutkusunun en olgun halini aldığı yer bu şehir olmuştur. Atatürk, İstanbul'un işgalden kurtuluşunun ertesinde, Dolmabahçe Sarayı'nın Muayede salonunda İstanbul halkı temsilcileriyle yaptığı konuşmada İstanbul'un muhayyilesindeki yerini tutkuyla ifade etmiştir. Ata'nın kendi sözleriyle; "İki büyük cihanın mültekasında, Türk vatanının ziyneti, Türk tarihinin serveti, Türk milletinin gözbebeği İstanbul, bütün vatandaşların kalbinde yeri olan bir şehirdir." Cumhuriyeti kurmak için yola bu şehirden çıkmıştır. İstanbul'un düşman işgalinden kurtuluşundan sonra döndüğü bu şehirde insanlar onu kucaklamış, ona olan şükran borçlarını ödemeye çalışmışlardır. İlk yolculuğuna başladığı bu şehir, onun son yolculuğunun da başladığı yer olmuştur. Ancak İstanbul ile Atatürk arasındaki bağlantı sadece onun bu şehre sevgisi, bu şehrin ona duyduğu derin muhabbet ile sınırlı değil hiç kuşkusuz. Bir. İstanbul beyefendisi olarak Atatürk'ün açmış olduğu çağdaşlaşma ufku en çok bu şehirde kendine yer bulmuştur... Ali Müfit GÜRTUNA - İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı

---