Osmanlı Devleti Tarihi - II - "Siyasi tarih"

Yazar : Yılmaz Öztuna
İsbn : 9751719372
Yayın Tarihi : 1998
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 487
Ölçü : 14 x 20,5 cm
Yayınevi : Kültür Bakanlığı

Bugüne kadar yazılmış Osmanlı tarihlerinin en tanınmışının yazarı olan Avusturyalı Baron von Hammer, eserinin 19 ciltlik Fransızca tercümesinin 1835'de çıkan önsözüne şöyle girer: "Osmanlı imparatorluğu, geniş bir imparatorluktur. Ve tarih bakımından, sonsuz önem arzeder... Bir devdir ki, güçlü kollan, ayni zamanda üç kıtayı kavrar. Bütün imparatorluklar gibi bir gün düşerse, Asya, Afrika ve Avrupa kıtalarında bırakacağı enkaz, bu üç kıtayı kaplayacaktır... Osmanlı imparatorluğu, bugün (1835) bile, Bizans'ın şevketinin doruğunda iken haiz olduğu genişlikten daha geniş ülkeleri elinde tutmaktadır" (Histoire de l'Empire Ottoman, I, Paris 1835, p. I-II). Osmanlı devletinin şevket devrinde Fransız düşünürlerinden Rene Herpin şöyle yazar: "Türkiye bugün (1629), dünyanın geri kalan bütün devletlerinin toplam gücü üzerinde bir kudreti haizdir" (Apologie, Cenevre 1629, p. 6). Osmanlı devleti yıkıldıktan sonra yazan günümüzün tarihçi ve düşünürleri de benzeri fikirler serdederler. Birleşik Amerika'nın Osmanlı devleti nezdinde son büyükelçisi olan Morgenthau (p.240) şöyle der: "Osmanlılar; Asya, Afrika ve Avrupa'da, kâinat tarihinin tanıdığı en geniş imparatorluklardan birini kurdular." Fransız müsteşriki Sauvaget şöyle yazar: "İslam tarihi, Osmanlılar derecesinde güçlü ve istikrarlı bir siyasi yapıya şahit olmamıştır... Bilhassa XVI. ve XVII. asırlar boyunca, Avrupa'nın en büyük, en geniş, en istikrarlı ve en muazzam mali kaynaklara sahip devleti, Osmanlı idi. İdare cihazı, Osmanlı halkının yararlarına göre düzenlenmiş muntazam bir teşkilattı. Donanması, bütün Akdeniz'e egemendi. Türklerin en büyük erdemlerinden biri olan disiplin, imparatorluğun her yerinde hükümrandı. İstanbul, dünyanın en büyük medeniyet merkezi olarak, her ziyaret eden Avrupalı gezginin gözlerini kamaştırıyordu" (Introduction a l'Histoire de l'Orient Musulman, Paris 1943, p. 164). Alman müsteşriki Babinger, "Osmanlı imparatorluğu gerçek bir cihan devleti (Weltreiches) idi" der (Mehmed der Eroberer, Münih 1953, 469)...
******Yılmaz Öztuna