Nurullah Ataç

Yazar : Saadet Ulçugür
Yayın Tarihi : Ekim, 1964
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 86
Ölçü : 12 x 16,5 cm
Yayınevi : Varlık Yayınları
Bahsi Geçen : Nurullah Ataç

Ataç, edebiyatımızda dil üzerine, edebiyat üzerine kendine özgü eleştirmeleriyle ün yapmış bir yazarımızdır. Ataç'ın eleştirileri, deneme ve söyleşi biçiminde yazılardır. Günlük konuşmayı dile getirmek, ama öz dile, öz-Türkçeye getirmek amacında direnerek, özellikle genç kuşağa, sanat ve edebiyat alanında gücü yettiğince bir yön vermek istemiştir. 1908'den ölümüne dek kalemini kullanmış olan Ataç, 1938 den bu yana dil, edebiyat, sanat üzerine yazılarını hep bu anlayışla yazmıştır ve yayımlamıştır diyebiliriz. Kitaplarını bir bir ve inceden inceye okuyan bir kimse, Ataç'ın şu özelliklerini kolayca görebilir: Dile dört elle sarılmıştır ama bir bilim adamı niteliği ile değil. Bizdeki anlamıyla bir eleştirmendi. Yani, Batı'daki anlamında ciddi, bilimsel yöntemle, çalışan bir eleştirmen olmaktan uzaktır. Fakat her zaman içtendir, yererken de, överken de yön tutmaz, gördüğünü, inandığını ortaya koymağa çalışır. Ataç için "yazarken düşünen bir yazar" denilebilir. Bu yüzden de ayni konuda ikinci bir deneme kaleme alırken, ilk inancının tam tersi yeni bir kanıya vardığı görülür, bunu da bir çeşit gelişim sayarak yeni görüşünü savunur. Ataç, dilin özleşmesinde, sözdizimi ve imlada kural tanımamış olduğu gibi, bu konularda "aşırı"ya gitmiş olmakla suçlandırılır da. Gerçi o, kendisini her konuda savunmasını bilmiştir, fakat özellikle eskiden yana olanların direndikleri bu "aşırılık" konusunda birkaç söz de biz söyleyebiliriz: Ataç, toplumumuzu tüm olarak bir Devrim içimde görmektedir. Devrimlerde aşırılığı gerekli hatta koşullu saymaktadır dildeki, sözdizimi, ve imladaki aşırılığı, kural-tanımazlığı, buna şöylece bağlanabilir: eski ve yetersiz olanı tümü yıkmadan, yeni ve yeterli olanı kurmağa çalışmak, boşuna bir çabadır…
******