Maliye Dersleri Birinci Kitap - Giriş ve Genel Vergi Teorisi

Yazar : M. Orhan Dikmen
Yayın Tarihi : 1969
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 363
Ölçü : 16,5 x 24 cm
Yayınevi : İ.Ü. İktisat Fakültesi

Maliye sahasındaki araştırma ve incelemelerin doğru bir şekilde yürütülebilmesi için, maliye ilminin konusunu tayin etmek ve bugünkü gelişme seviyesine uygun bir tarifini yapmak, sonra bu ilinin maksat ve metodunu, diğer ilimlerle olan münasebetlerini ve son olarak da çeşitli bölümlerini tesbit etmek gerektir. Maliye ilminde, son yarım asır ve özellikle son 40 yıl zarfında husule gelen hızlı ve şümullü değişme ve ilerlemeler, bu hususların büyük bir dikkatle ele alınmasını gerekli kılmaktadır. Bu inceleme sonunda, maliyenin diğer ilimlerle olan hudutları ve müşterek sahaları da yeter bir açıklıkla belirmiş olacaktır. Yukarıda bahsi geçen hususların tetkiki, bir bakıma bugün her zamankinden fazla bir önem kazanmış bulunmaktadır. Bunun sebebi, uzun izahları gerektirmeyecek kadar açıktır. Zamanımızda devletin mali faaliyeti, eskisi ile kıyaslanamayacak derecede genişlemiş durumdadır. Devlet, vergileme, borçlanma ve diğer suretlerle, milli gelirin beşte biri ile üçte biri arasında değişen bir kısmını, gelir olarak almakta, sonra da bunu çeşitli harcama yolları ile dağıtmaktadır. Başka bir deyişle, bugün milli gelirin büyük bir kısım, devletin mali faaliyet süzgecinden geçmektedir. Maliye ilminin konusunu ve bununla ilgili meseleleri bu açıdan ele almak lazımdır... 1 – Maliye ilminin konusu malum hadiselerdir. Bunlar "devlet" müessesesiyle beraber ortaya çıkmıştır denilebilir. Şu halde, bunların menşei çok eskidir. Devletin ne zaman ve nasıl ortaya çıktığı bilinmediği gibi, mali olayların başlangıcı ve ilk şekli de belli değildir. Böyle olmakla beraber, en iptidai toplumlarda bile, devlet fonksiyonunu gören idarenin, en basit vazifelerini yerine getirmek için, birtakım mali kaynak ve vasıtalara muhtaç olduğu şüphesizdir. Devlet, vazife ve maksatlarını başarmağa yarayacak vasıtaları yahut daha müşahhas bir ifade ile mal ve hizmetleri, yoktan var etmek, yaratmak kudretinde değildir. Bu mal ve hizmetleri, ya bulundukları yerlerden ve kimselerden devren almağa veya dar manada istihsal etmeğe mecburdur.
******