Lügatçeli ve İzahlı Divan Edebiyatı I

Yazar : Mithat Sadullah Sander
Yayın Tarihi : 1953
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 127
Ölçü : 11,5 x 16 cm
Yayınevi : Saray Kitabevi
Bahsi Geçen : Midhat Sadullah Sander

Edebiyat derslerinin kuru biyografi dersi şeklinden kurtarılarak en güzel metinler üzerinde tahliller yapılmak suretiyle verilmesi talebede cidden büyük bir alaka uyandırmaktadır. Hiç şüphe yok ki bu metinler sınıfların seviyesi göz önünde tutulmak şartıyla tahlil ve izah edildikçe öğrencilerin anlama kabiliyetleri ve edebi zevkleri inkişaf etmektedir. Nitekim ilk okuyuşta manasını iyi kavrayamadıkları bazı mısraları ve beyitleri yavaş yavaş anlamağa başladıkça ne derin bir zevk ve heyecan duydukları daima görülmektedir. Bu suretle verilen edebiyat derslerinin pek canlı ve faydalı olduğu uzun tecrübelerimizle sabittir. Birkaç yıl önce Ziya Paşa merhumun meşhur "Terciibend" ve "Terkibibend" adlı manzumelerini lügatleri ve izahları ile beraber neşretmiştim. Birçok arkadaşlarımız tarafından alakayla karşılanan bu eser, edebiyat meraklıları için bir "Etüd Kitabı" oldu ve üç defa bastırıldı. Gençlerimize bu yolda rehber olacak eserlere şiddetle ihtiyaç bulunduğunu düşünerek öteden beri muhtelif lise sınıflarında okuyup anlattığım bazı seçme nazımları izahlarıyla beraber bir kitap haline koydum. Bunları şimdilik üç kısım olarak hazırladım. Birinci kısım "Divan", ikinci kısım "Tanzimat", üçüncü kısım "Serveti-fünun' edebiyatı şairlerinin eserlerinden toplanmıştır. Bu eserin diğer antolojilerden farkı: İntihabın en güzide şairlerimizin en güzel parçalarından yapılması, bir de her nazmın altına, içinde geçen kelimelerin manalarıyla manzumenin önce aynen, sonra biraz genişletilerek nesre çevrilmiş şekillerinin konulmasıdır. Şurası herkesçe malumdur ki küçük bir beyit bile nesre çevrilince edebi kıymetinden az çok kaybeder. Bunun için sırf metne sadık kalmak gayesiyle fazla izahata lüzum görülmemiştir. Bir de aynen nesre çevrilmiş şekillerin belki lüzumsuzluğu iddia olunabilir. Buna cevaben diyebiliriz ki tecrübelerimiz, önce aynen nesre çevirmenin faydalarını pek bariz olarak bize göstermektedir. Bu suretle talebe, aynı zamanda mükemmel bir tahrir temrini yapmış oluyor.
******