İstanbul'dan Asya-yı Vusta'ya Seyahat Seyyah Mehmet Emin Efendinin Seyahatnamesi

Yazar : Profesör A. Muhibbe Darga
İsbn : 9789752894082
Yayın Tarihi : Ağustos, 2007
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 197
Ölçü : 13,5 x 19,5 cm
Yayınevi : Everest yayınları

Büyükbabam çocukluk anılarımın hayal dünyasında hüzünlü yüzüyle hatırladığım en belirgin, en müstesna insan. Onu ne kadar çok severdim. İri çamların gölgelediği, leylaklı büyük bahçede elimden tutar, ağır adımlarla dolaşırdık, arkamızdan güzel bir kedi gelirdi, ismini hatırlıyorum Çitdan! Sonraları hiç böyle kedi ismi duymadım, Dağıstanlılara özgü bir kedi adı olmalı. Büyükbabamın başında fes, sırtında uzun, beyaz, sırma işlemeli entari ve şal hırka. Benim asi kara kâküllerim gözlerimi kapatıyor zaman zaman, fisto yakalı beyaz bir ceket giymişim, kırmızı patiklerim var. Sonra sarışın, topuzlu, uzun boylu genç bir kadın "Essen, Essen... Yemek... " diyerek bizi içeri çağırıyor. Büyükbabamın Viyanalı "garde malade"ı Matmazel Mitzi. Dört yaşındaki anılarım... Bir de büyükbabamın ölüm günü (25 Eylül 1925). Ağlayan güzel annem elimden tutmuş köşkteyiz, onun yatak odasının yanından yürüyoruz, beyaz sarıklı hocalar dua ediyorlar. Yıllar hızla geçiyor, babamdan, halamdan onu dinliyor, hayatını, yazarlığını, yazdıklarını öğreniyorum. Arkeoloji öğrenimine başladığım, Fransız şiirine de vurulduğum o fakülte yıllarında, babam Dr. Med. Ahmet Sait Darga bana büyükbabamın Fransızca şiir kitapçığını verdi. Kendi yazdığı ve Farsçadan çevirdiği şiirlerini hayranlıkla okudum; onlarda aşk, yalnızlık, mistisizm vardı, hüzünlendim ve çocukluğumdan anımsadığım hüzünlü yüzünü gördüm o yazılarda. Yine, o yıllarda, kırklı yıllardı, babam, büyükbabamın "İstanbul'dan Asya-yı Vusta'ya Seyahat" adlı eski harflerle yazılmış gezi kitabını, Jules Verne çevirilerini gösterdi, tanıttı bana. Bu seyahatname Tercüman-ı Hakikat gazetesinde tefrika edilirken Sultan II. Abdülhamit'in dikkatini çekmiş ve yazarını buldurtup saraya çağırtmış ve Yıldız Sarayı Kütüphaneciliğini teklif etmiş. Kabul etmemek olur mu? Büyükbabam Mehmet Emin Bey, kütüphanecilik görevinden altı ay sonra, Sultan tarafından mabeyinciliğe yükseltilir. Kısa zaman sonra, sultanın büyük itimadını kazanır ve 'Karinei emin' (bir tür kalemi mahsus/özel kalem müdürü) mevkiine getirilir. Yabancı dile vakıf, özellikle anadili gibi Fransızca bilen büyükbabam Mehmet Emin Bey'in görev alanı Sultan tarafından diplomatik ilişkiler...
******