Galata ve Kulesi

Yazar : Prof. Dr. Semavi Eyice
Yayın Tarihi : 1969
Dil : Türkçe+İngilizce
Sayfa Sayısı : 128
Ölçü : 13 x 18 cm
Yayınevi : TTOK

Bugüne ulaşan kule yapısı 1348 tarihinde Cenevizliler tarafından yapılır. Dönemin güvensiz ortamı gereği surlar ve hendekler de yapılır.  1509'daki büyük depremde kule hasar görür. 1510 yılında onarılır.  1717 yılında yangın kulesi olarak kullanılmaya başlanır. 1794 yılındaki büyük bir yangının kurbanı olur; kurşun ve ahşap olan külahı, tahta merdivenleri ve odaları yanar. Onarımdan geçer ama 1831 yılında tekrar bir yangın geçirir. Bu yangın sonrası kurşun kubbe yenilenir. Kulenin üst biçimi değiştirilerek bir kat yapılır, önüne demir parmaklıklı bir seyir alanı eklenir. Yani bugünkü şekline en benzer halini alır.  Galata Kulesi, azınlıklarla Levantenler tarafından idare edilen Şehremaneti VI. Belediye Dairesi'nin "imar' adı altındaki tahrip çalışmaları ile etrafındaki avlusunu, surlardaki kapılarını, kıyıya doğru uzanan sur duvarlarını kaybetmiş, hendekleri de doldurulmuştur. Bütün Türk dönemi boyunca kulenin dibinden sağlı sollu bir taraftan Kasımpaşa'ya, diğer taraftan Tophane'ye inen büyük Türk mezarlığı, buralarda yapılacak Levanten evlerine yer açmak için servileri ve taşları ile yok edilmiştir. Kulenin dibi ve etrafında, eski gravürlerde ve hatta fotoğraflarda görülen Türk mimari üslûbundaki ahşap evler yıktırılarak yerlerini üslupsuz kâgir ev ve apartmanlar almıştır. Bu binaların aşırı derecede yüksek oluşu Galata Kulesi'nin uzaktan görünüş nispetlerine zarar vermiştir. Bunların arasında, bir İskoç şatosu üslûbunda inşa edilen ve şimdi Beyoğlu Hastahanesi olan eski İngiliz Deniz Hastahanesi kulenin dibindeki sivri külahı ile gözleri rahatsız eder. Kulenin dibindeki mezarlık ortadan kaldırılırken kuleye yeşil bir çevre sağlayan ağaçları da tamamen kesilmiştir…
******