Eşrefoğlu Divanı

Yazar : Asaf Halet Çelebi
İsbn : 9758274449
Yayın Tarihi : Aralık, 2002
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 215
Ölçü : 13 x 21 cm
Yayınevi : Hece Yayınları

Hariçten gelen teşkilatçı tasavvufun Türkiye'de ilk mümessili olmak itibariyle kültür tarihimizde mühim bir yeri olan Eşrefoğlu hakkındaki malumat o kadar dağınık, kıyıda bucakta kalan vesikalar o kadar nadir bulunmakta idi ki, ekserisi yazma ve güçlükle elde edilen bu vesikalar üzerinde pek az çalışılmış olması, matbu yazıların ise kifayetsizliği, bana bu hususta mümkün olduğu kadar faideli olabilecek bir etüd hazırlamak arzusunu verdi. Çoğu şair ve müellif olan Eşrefoğulları'nın eserleri bakımından pek zengin olduğunu bildiğim Bursa Umumi Kütüphanesi'ni görmek maksadıyla küçük bir seyahat yaptım ve burada bana şifahi ve tahriri birçok malumat veren aynı aileden Safiyüddin Efendi ile tanıştım. Avdetimde, İstanbul kütüphanelerinde bulunan kitapları tetkik ettim ve bu etüdümü hazırladım. İstanbul'da iken de bana mektuplarla malumat vem1ekten geri kalmayan bu değerli ve muhterem zata teşekkür etmeyi bir vecibe bilirim. On beşinci asrın mühim mutasavvıf1arından olan ve daha ziyade halk arasında mesleğini yaymış ve tesirini zamanımıza kadar hissettirmiş olan Eşrefoğlu hakkında az çalışılmış olmasının amillerinden en mühimi; onun, tıpkı Yunus'ta olduğu gibi, belagat ve tasannu peşinde olmayışıdır. Bazen biraz pürüzlü olmakla beraber çok sade, açık ve temiz bir halk diliyle yazması, onu, tasannuya çok fazla ehemmiyet veren tezkirecilerin çizdikleri çerçeveden uzak bulunduruyordu. İlk defa, Fuad Köprülü, ilk Mutasavvıflar'da onu kısaca tetkik ve tahlil etti. Ondan evvel, matbu at sahasında hemen hemen kayda değer ilmi hiçbir etüd yapılmamıştı. Sonra da, tab edilmemiş olmakla beraber, M. Kaplan'ın edebiyat tezi olarak (1937-1938) yaptığı inceleme bu mevzuda ilk ve etraflı bir çalışma göstermektedir. Yunus'un tesirinde çok kalmış olan Eşrefoğlu'nun, yine kendi hususiyetleri sezilen, güzel bir mistik edebiyat örneği olacak parçaları çoktur. Nesri ise belki şiirinden de kuvvetli ve güzeldir. Divan'ını tashih edilmiş bir şekilde ve ilavelerle neşretmekle beraber, nesri ile mukayese etme imkânlarını verebilmek için, gerek eserlerinden bahsederken verdiğim küçük bir metni, gerek lügatçede tasavvuf ıstılahlarına ait tariflerden bahsederken,
******