Erken Cumhuriyet Dönemi Türk Fotoğrafı 1923-1960

Yazar : Seyit Ali Ak
İsbn : 9751407842
Yayın Tarihi : Nisan, 2001
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 336
Ölçü : 16,5 x 23,5 cm
Yayınevi : Remzi Kitabevi

Fotoğraf tarihi serüvenimin başlayışını ve bugünlere gelişini düşünüyorum. Bin dokuz yüz altmışlı yıllarda lisede okurken Galatasaray'da oturduğumuz Melidi Apartmanı'nda tek Müslüman aile bizdik. Bir gün, dört numarada oturan yaşlı Andrea paslı teneke kutu içinde cam negatifler verdi. Negatiflerden etkilenmiş, ama değerini bilip koruyamamıştım onları. Okulun karanlık odasında yitip gitmişlerdi. Çocukluk dönemi geçtikten sonra çevremde fotoğrafçılığı öğrenmek için başvurabileceğim kimse yoktu. Bulabildiğim Türkçe fotoğraf yayınlarıyla yetinmek zorundaydım. İlgi duyduğum her konuya ilişkin belge ve bilgiyi sıkı bir biçimde toplama, arşivleme hastalığım o yıllarda başlamıştı. Bu beni, 1977 yılında, yüz yıllık eski harfli kitaplar dönemini kapsayan bir Türkçe Fotoğraf Yayınları Sergisi açmaya götürdü. Sergiyi görmeye gelen Şinasi Barutçu, izlenim defterine titrek bir yazıyla "Muhterem S. A. Ak, hasta oluşum dolayısıyla fazla yazamıyorum. Bana gelince konuşuruz. " diye yazmıştı. Hoca, nazik bir dille kısaca, "Bana gel sana söyleyeceklerim var." diyordu. Kendisine gittiğimde konuyla ilgili izlenimlerimi, düşüncelerimi ve bulgularımı kitaplaştırmamı önerdi. 1982' de "Önsöz" olarak yazdığım geniş incelemeyle saptadığım yayınların künyelerini kitaplaştırdım. Fotoğraf tarihinin içine Osmanlı dönemini de kapsayacak biçimde biraz daha girmiştim. Aynı yıl Osmanlı dönemi fotoğraf koleksiyonumu sergiledim. Fotoğrafta kendimi bildim bileli ortada Abdullah Biraderler, Arif Hikmet Koyunoğlu gibi isimler dolaşmasına karşın, onlar için doğru dürüst hiçbir şey yazılmamıştı. Ve bu konuda parmağını kıpırdatan da yoktu. İstediğim bilgilere ulaşamamam rahatsız ediyordu. Önce iki yıl kadar Abdullah Biraderler'i araştırdım. Araştırmamın sonuçlarını Gösteri'de yayınladım. O günkü olanaklarımla, yakınlarıyla ilişki kurulması, mezarlarının saptanması, Venedik St. Lazar Manastırı'ndan Yaseyi Dayetsi'nin hazırladığı kitabı getirtmem ve kitabın çevrilmesi, kilise ve Venedik'te gittikleri Moorat Raphael Okulu kayıtlarına ulaşılması güç oldu, zamanımı aldı. Aynı dönemde fotoğraf tarihi açısından Başbakanlık Osmanlı Arşivi'ni taradım. Arif Hikmet Koyunoğlu'nu tanıma fırsatını yakaladım...
******