Başlangıcından Bugüne Çağdaş Türk Resim Sanatı Tarihi Cilt 1

Yazar : Günsel Renda, Turan Erol
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 174
Ölçü : 25 x 34 cm
Yayınevi : Tiglat Yayınları

Birbirini izleyen bölümlerden oluşan bu kitabı yetkili sanat tarihçileriyle sanat eleştirmenleri yazdı. Bizde ortaklaşa yazılan çağdaş resim sanatımızın ilk tarihidir bu. Dil birliğine elden geldiğince büyük bir dikkat gösterilmiştir. Bu kitapta uygulanan yöntem, metin kadar, resimlere de önem verilmesi ve hepsinin renkli olarak gösterilmesidir. Bu kitabı okuyuculara sunarken Avrupalı sanat tarihçilerinin inatla üzerinde durdukları bir soruna eğilmekten kendimi alamayacağım. Bu sorun, İslamlıkta resim ve heykelin yasak olup olmadığıdır. İlkin şu noktayı belirteyim ki her sanat başlangıçta dinseldir. İslam sanatı da, İslam dininin gereklerinden doğmuştur. Ama yalnız din ve din duygusu bir ülkenin sanatını tek başına yönetmez. Buna karşın İslamlıkta yalnız resim değil heykel yasağı da yoktur. İslamlığın yayıldığı birçok ülkede, sözgelimi Gazneli, Selçuklu Türklerinde yüzyıllar boyunca resim de yapılmıştır, heykel de. Bu durum resim ve heykel yasağı olmadığını gösterir. Çünkü Kuran'da yasaklayıcı tek bir ayet yoktur. Yalnız puta tapmayı yasaklayan Maide (Sofra) Suresi'nin 93 üncü ayeti vardır. Ama buna karşılık, tasvir yasağı üzerinde birçok hadis bulunmaktadır. Bunların kimisi şüpheli, kimisi de uydurmadır. Burada Buhari'de geçen en doğru hadislerden biri üzerinde durmak isterim. O da şudur: "Musavvirler Kıyamet gününde şiddetle azaplanacak ve onlara, haydi, yaptıklarınızı diriltin" denecek, ama yaptıklarına can veremeyecek olan musavvirler azap çekeceklerdir. Bu hadise 922 yılında ölen Muhammed Cerirüt-Tabari: "Buradaki musavvirlerden maksat tapınmak için resim ve heykel yapanlardır" sözü ile açıklık getirir. Bunun içindir ki tarih boyunca İslam Dünyasında halifeler, hükümdarlar, vezirler için resimlerle heykeller yapılıp durmuştur. Hatta ölenlerin mezar taşlarına bile çizgi ile resimleri yapılmıştır. Akşehir'de Nasreddin Hoca Mezarlığında 12. yüzyıldan kalma bir mezar taşında gergefini işleyen bir kadının çizgi resmi görülmektedir... Suut Kemal YETKİN
******Günsel Renda