Atatürk Seyahat Notları (1930-1931)

Yazar : Gürbüz Tüfekçi
İsbn : 9753432410
Yayın Tarihi : Ekim, 1998
Dil : Türkçe
Sayfa Sayısı : 135
Ölçü : 13,5 x 19,5 cm
Yayınevi : Kaynak Yayınları

Gazi Mustafa Kemal, cumhurbaşkanlığı süresince sık sık yurt gezisine çıkmıştır. Bu geziler, "tetkik ve inceleme" ya da "açılış" amaçlı "törensel" gezilerden değildir. Gazi, çoğunlukla "devrimler"in doğrudan halka anlatılarak başlatılması ya da sonuç ve etkilerinin gözlemlenmesi için geziye çıkmıştır. Kimi kez de bu geziler, ülkedeki devrim karşıtı bir hareket nedeniyle "duruma vaziyet etme"ye, sorunu yerinde incelemeye ve soruna el koymaya yöneliktir. Geziler kadar, gezinin yapıldığı dönemdeki olaylar da önemlidir. Gazi, 1930 yılının sonu ve 1931 yılının ilk ayları içinde iki yurt gezisi yapmıştır. Birinci gezi, 17 Teşrinisani (Kasım) 1930 - 6 Kânunusani (Ocak) 1931; ikinci gezi 26 Kânunusani (Ocak) - 2 Mart 1931 tarihleri arasındadır. Okuyacağınız raporlar, TBMM tutanak yazıcılarınca not olarak tutulmuş, gezi sonunda Gazi'nin gözetimi altında temize çekilerek başbakana ve diğer ilgililere ulaştırılmıştır. Gezi süresince değişik konular üzerinde durulmuş, Türkiye'nin o günlerde içinde bulunduğu koşullar, yaşanan olaylar ve sonuçları ayrıntılarıyla değerlendirilmiştir. Zaman zaman, karşılaşılan sorunun önem derecesine göre doğrudan başbakana uyarıcı bilgiler verilmiştir. Sade bir dille; o günlerdeki dilde yenileştirme çabalarına uygun biçimde kaleme alınan gezi raporları, bugüne kadar bir bütün olarak yayımlanmamıştır. Bu notlarla 1983'te tanıştım. 12 Eylülcü "Konsey"e, ilk günden beri sürdürdüğü "Atatürkçü" söyleme uygun ve o günlerin heyecanlı havasına koşut olarak, 1983'te, Cumhuriyet'in ilanının 60. yılının farklı bir biçimde anılması gerektiği duyurulmuştu. Konsey'in "kurmay karargâhı", anma gününün önemini çok iyi kavramış, aydın ve bilgili kişilerdi. Onlarla iletişim kurdum. "Maziye akıp giden her on yılda" Cumhuriyet'in kuruluş gününün büyük coşkularla kutlanmasını dileyen Gazi'nin bu isteği yerine getirilebilirdi. Öyle bir iş yapılmalıydı ki, daha öncekilerden ayrıcalığı hemen anlaşılmalıydı. Önerim şu oldu: "Atatürk'ün okuduğu kitapları yayınlayalım."
******

Oktay Aras Kitaplığındaki Gürbüz Tüfekçi Kitapları (2)